Soru

Zorluk: OrtaI. Göktürk Devleti

I.I. Göktürk Devleti'nin batı kanadı yöneticisi İstemi Yabgu, İpek Yolu'nun kontrolünü ele geçirmek ve bölgedeki ticari tekeli kırmak amacıyla Sasaniler ile diplomatik ve askeri bir iş birliği yapmıştır. Bu stratejik ortaklık sonucunda, iki devletin baskısı altında kalan bir Türk devleti zayıflayarak yıkılış sürecine girmiş ve toprakları müttefikler arasında paylaşılmıştır.

Buna göre, I.I. Göktürk Devleti ile Sasanilerin ortak harekatı sonucunda siyasi varlığı sona eren Türk devleti aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Ak Hunlar (Eftalitler)Cevap
  2. B
    Avar Kağanlığı
  3. C
    Tabgaç Devleti
  4. D
    Karluklar
  5. E
    Kırgızlar

Cevap

İstemi Yabgu döneminde Sasani İmparatorluğu ile kurulan ittifak sonucunda Ak Hunlar (Eftalitler) devleti ortadan kaldırılmıştır.
Ak Hunlar (Eftalitler), Afganistan ve Horasan bölgesinde hüküm süren ve İpek Yolu'nu denetleyen bir devletti. I.I. Göktürk Devleti'nin batı kanadı kağanı İstemi Yabgu, bu gücü kırmak için Sasani şahı Enüşirvan ile ittifak kurarak Ak Hun Devleti'ni ortadan kaldırmıştır. Bu olay Türk tarihinde ekonomi odaklı ilk büyük diplomatik hamlelerden biri kabul edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Dış politikanın amacını belirle.
İstemi Yabgu'nun temel amacı İpek Yolu ticaretini kontrol altına almaktır.
Ekonomik güç, Orta Asya'da siyasi üstünlüğün anahtarıdır.
2
Stratejik ittifakı analiz et.
Göktürkler, batıdaki komşuları Ak Hunları zayıflatmak için Sasanilerle (İran) anlaşmıştır.
İki ateş arasında kalan Ak Hunların direnci kırılmıştır.
3
Siyasi sonucu tespit et.
Ak Hun Devleti yıkılmış, Ceyhun Nehri sınır kabul edilerek topraklar paylaşılmıştır.
Bu olay Göktürklerin batı yönündeki en büyük engelini kaldırmıştır.

Anahtar Kavram

Göktürk Dış Politikası ve İpek Yolu Hakimiyeti

İpuçları

1
İstemi Yabgu'nun 'düşmanımın düşmanı dostumdur' mantığıyla hareket ettiğini düşünün.
2
Bu devlet, bugünkü Afganistan ve çevresinde kurulu olan ve İpek Yolu geçişinde Göktürklere engel teşkil eden topluluktur.
3
Sasani-Göktürk ittifakı ile yıkılan bu devletten sonra Göktürkler, Sasanilere karşı Bizans ile yeni bir ittifak kurmuşlardır.

Daha Fazla Pratik

I.I. Göktürk Devleti'nin Ak Hunlardan sonra Bizans ile yaptığı ittifakın nedenlerini araştırın.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla