Soru

Zorluk: Çok zorKanun Yapım Süreci

Kanunların anayasal denetim, onay ve yürürlük süreçleri incelendiğinde; yasama organı ile yürütme organı arasındaki etkileşimi düzenleyen 19821982 Anayasası hükümleri uyarınca aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Cumhurbaşkanına gönderilen bir kanun teklifinin, Cumhurbaşkanı tarafından incelenerek Resmi Gazete'de yayımlanması veya bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderilmesi için tanınan süre 1515 gündür.
  2. B
    Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunlar arasında, Cumhurbaşkanı'nın bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderemeyeceği (veto edemeyeceği) tek kanun türü Bütçe Kanunu'dur.
  3. C
    Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunun, Meclis tarafından hiçbir değişiklik yapılmadan aynen kabul edilebilmesi için üye tamsayısının salt çoğunluğunun (301301 milletvekili) olumlu oyu gereklidir.
  4. Meclis, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen kanun metninde herhangi bir değişiklik yaparak kabul ederse, Cumhurbaşkanı'nın bu yeni metni tekrar Meclise geri gönderme yetkisi sona erer ve sadece Anayasa Mahkemesine iptal davası açabilir.Cevap
  5. E
    Resmi Gazete'de yayımlanan kanunların metninde yürürlüğe giriş tarihiyle ilgili özel bir hüküm bulunmadığı takdirde, bu kanunlar yayımlandıkları gün itibarıyla hukuken yürürlüğe girmiş sayılırlar.

Cevap

Türkiye Büyük Millet Meclisi, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunda değişiklik yaparak kabul ederse, Cumhurbaşkanı'nın bu kanunu tekrar geri gönderme yetkisi bulunmaktadır.
19821982 Anayasası'nın 8989. maddesine göre; Meclis, Cumhurbaşkanı tarafından geri gönderilen bir kanunu aynen kabul ederse (en az 301301 oy ile), Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır. Ancak Meclis, geri gönderilen kanun üzerinde yeni bir değişiklik yaparsa, Cumhurbaşkanı değiştirilen bu kanunu tekrar Meclise geri gönderebilir. Yanlış olan seçenek, Meclis değişiklik yaptığında Cumhurbaşkanı'nın geri gönderme yetkisinin sona erdiğini iddia etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cumhurbaşkanı'nın kanun inceleme yetkisini değerlendir.
Cumhurbaşkanı kanunları 1515 gün içinde yayımlar veya geri gönderir.
19821982 Anayasası Madde 8989 gereği genel kural budur.
2
Bütçe Kanunu istisnasını kontrol et.
Bütçe Kanunları geri gönderilemez; ancak Anayasa Mahkemesi'ne taşınabilir.
Bütçe süreçlerinin aksamaması için getirilmiş özel bir anayasal hükümdür.
3
'Aynen Kabul' ve 'Değiştirerek Kabul' ayrımını analiz et.
Aynen kabul için 301301 oy gerekir ve bu durumda Cumhurbaşkanı yayımlamak zorundadır. Ancak değişiklik yapılırsa süreç başa döner.
Değişiklik yapılması durumunda metin 'yeni' bir kanun niteliği kazanır, bu da yürütmenin denetim yetkisinin tekrar doğmasına neden olur.
4
Yürürlük tarihini doğrula.
Yürürlük tarihi belirtilmemişse yayımlandığı gün yürürlüğe girer.
20182018 yılında yapılan mevzuat düzenlemeleri ile eski '4545 gün' kuralı kaldırılmıştır.

Anahtar Kavram

Cumhurbaşkanı'nın Kanunları Geri Gönderme Yetkisi ve İstisnaları
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla