Türkiye’nin Ocak ayı ortalama indirgenmiş izoterm haritası incelendiğinde, en düşük sıcaklık değerlerinin Kuzeydoğu Anadolu (Erzurum-Kars çevresi) üzerinde yoğunlaştığı görülmektedir. Bu haritadaki verilere dayanarak, söz konusu bölgenin Türkiye'nin en soğuk yeri olmasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu savunulamaz?
- ABölgenin deniz etkisinden uzak kalarak aşırı soğuması
- Ortalama yükseltisinin metrenin üzerinde olmasıCevap
- CKuzeyden gelen soğuk hava kütlelerine açık bir konumda bulunması
- DGüneş ışınlarının düşme açısının dar olması
- ESibirya üzerinden gelen termik kökenli yüksek basıncın etkisi
Cevap
Ortalama yükseltinin deniz seviyesinden fazla olması, indirgenmiş izoterm haritalarında bir neden olarak gösterilemez.
İndirgenmiş sıcaklık haritaları hazırlanırken, bir merkezdeki her metre yükseklik için sıcaklığa eklenerek o yer deniz seviyesine indirgenir. Dolayısıyla, bu haritadaki sıcaklık farklılıkları sadece enlem ve karasallık/denizellik gibi faktörlerle açıklanabilir. Ortalama yükseltinin fazla olması, gerçek sıcaklık haritalarında bir soğuma nedeni olsa da indirgenmiş haritalarda bu etki yok edilmiştir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İndirgenmiş Sıcaklık ve Yükselti İlişkisi
İpuçları
1
İndirgenmiş sıcaklık haritalarında yükseltinin sıcaklık üzerindeki etkisi yok sayılır.
2
Bir yerin indirgenmiş sıcaklığı hesaplanırken her metrede sıcaklık değeri artırılır. Yani tüm şehirler aynı yükseltideymiş gibi düşünülür.
3
Eğer bir harita 'indirgenmiş' ise, o haritadaki sıcaklık farklarını 'dağların yüksekliği' veya 'plato yükseltisi' ile açıklayamazsınız.
Daha Fazla Pratik
Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkın en fazla ve en az olduğu illeri (yükselti farkına göre) karşılaştırarak konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s