Soru

Zorluk: OrtaTürklerin İslamiyet'i Kabulü ve Talas Savaşı

751751 yılında Orta Asya’da egemenlik kurmak isteyen Çin’in Tang Hanedanı ile bu bölgeye ilerleyen Abbasi Devleti arasında yaşanan Talas Savaşı’nın seyri, Karluk Türklerinin Müslümanların tarafına geçmesiyle değişmiş ve zafer Abbasilerin olmuştur. Bu zaferden sonra Türkler ve Müslümanlar arasındaki ilişkiler çatışmadan dostluğa dönüşmüştür.

Bu tarihsel süreçte Türklerin kitleler hâlinde İslamiyet’i benimsemesine ortam hazırlayan en temel idari ve sosyal gelişme aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Kâğıt üretiminin Çin sınırları dışına çıkarak Semerkant merkezli yaygınlaşması
  2. Abbasilerin, Emevilerin Arap milliyetçiliğine dayanan 'Mevali' politikasını terk etmesiCevap
  3. C
    Karlukların askerî desteğiyle Çin’in Orta Asya üzerindeki baskısının sona ermesi
  4. D
    İpek Yolu ticaretinin güvenliğinin sağlanmasıyla ekonomik refahın artması
  5. E
    Türk boylarının Abbasi ordusunda Samerra gibi özel şehirlere yerleştirilmesi

Cevap

Abbasilerin, Emevilerin Arap milliyetçiliğine dayanan 'Mevali' politikasını terk etmesi
Abbasiler, Emevilerin Arap olmayan Müslümanları dışlayan 'Mevali' politikasını sonlandırarak tüm Müslümanları eşit gören bir ümmet anlayışı benimsemiştir. Bu hoşgörü ve adalet ortamı, Türklerin İslamiyet'e kitleler hâlinde geçişindeki en önemli siyasi ve idari zemini oluşturmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Savaşın taraflarını ve jeopolitik durumunu belirle.
Çin (Tang Hanedanı) ve Abbasi Devleti arasında Orta Asya hâkimiyeti mücadelesi.
Savaşın çıkış nedenini anlamak için.
2
Karluk Türklerinin savaştaki rolünü analiz et.
Karluklar Çin baskısına karşı Abbasileri destekleyerek zaferi sağladı.
Türk-Arap ittifakının başlangıcını görmek için.
3
Emevi ve Abbasi yönetim anlayışlarını kıyasla.
Emevilerin 'Mevali' (Arap olmayan Müslümanlara ikinci sınıf vatandaş muamelesi) politikası Türkleri uzaklaştırırken, Abbasilerin 'Eşitlik' politikası yakınlaştırdı.
Din değiştirme sürecindeki temel motivasyonu saptamak için.

Anahtar Kavram

Mevali politikasından hoşgörü politikasına geçişin Türk-İslam tarihindeki katalizör etkisi.

İpuçları

1
Emeviler ile Abbasilerin yönetim tarzları arasındaki temel farka odaklanın.
2
'Mevali' politikasının ne anlama geldiğini ve Abbasilerin bu konuda ne yaptığını hatırlayın.
3
Savaşın kazanılmasından ziyade, Müslüman Arapların Türkleri 'eşit vatandaş' olarak görmeye başlamasının etkisini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Abbasiler döneminde kurulan 'Avasım' ve 'Samerra' şehirlerinin Türk-İslam tarihindeki askerî önemini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla