Soru

Zorluk: OrtaTBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

19821982 Anayasası'na göre milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak isteyen bir aday için bazı adli ve idari engeller bulunmaktadır. Anayasa'nın 7676. maddesinde düzenlenen bu engellerden bazıları, söz konusu ceza veya mahkûmiyet affa uğramış olsa dahi kişinin seçilme yeterliliğini geri kazanmasına imkan tanımamaktadır.

Buna göre, aşağıdaki adaylardan hangisinin milletvekili seçilmesi, ilgili anayasal hükümler çerçevesinde kesin olarak engellenmiştir?

  1. A
    Taksirli suçlardan dolayı toplam 22 yıl hapis cezasına hüküm giymiş olan kişi
  2. B
    Kasten işlediği bir suçtan dolayı 11 yıl 66 ay hapis cezası alan ancak cezası genel af kapsamına giren kişi
  3. Zimmet veya rüşvet gibi yüz kızartıcı bir suçtan mahkûm olup bu mahkûmiyeti affa uğramış olan kişiCevap
  4. D
    Askerlik hizmetini fiilen yapmamış olmasına rağmen bu hizmetten yasal olarak muaf tutulan kişi
  5. E
    En az ortaokul mezunu olup kamu hizmetlerinden yasaklı bulunmayan kişi

Cevap

Zimmet veya rüşvet gibi yüz kızartıcı bir suçtan mahkûm olan kişi, affa uğramış olsa bile milletvekili seçilemez.
Doğru yanıt olan seçenek, yüz kızartıcı suçlardan biri olan zimmet veya rüşvet mahkûmiyetini içermektedir. 19821982 Anayasası'nın 7676. maddesine göre; zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile terör eylemlerine katılma gibi suçlardan hüküm giyenler, affa uğramış olsalar bile milletvekili seçilemezler.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa'nın 7676. maddesindeki seçilme yeterliliği şartlarını analiz et.
Milletvekili seçilmek için; Türk vatandaşı olmak, en az 1818 yaşını doldurmak, en az ilkokul mezunu olmak, askerlikle ilişiği bulunmamak ve belirli suçlardan mahkûm olmamak gerekir.
Şartların genel çerçevesini belirlemek.
2
Hapis cezaları ve suç türlerini ayrıştır.
Taksirli suçlar engel değildir. Kasten işlenen suçlarda 11 yıl ve üzeri hapis cezası engeldir ancak af ile engel kalkabilir. Yüz kızartıcı suçlar (zimmet, rüşvet, sahtecilik vb.) ve terör suçları süresine bakılmaksızın engeldir ve af kapsamına girseler dahi engel kalkmaz.
Soruda sorulan 'kesin engel' durumunu tespit etmek.
3
Seçeneklerdeki kişilerin durumunu karşılaştır.
Zimmet suçundan mahkûm olan kişinin durumu, affa uğramış olsa bile 'seçilemezler' kategorisine girmektedir.
Yüz kızartıcı suçların mutlak engel teşkil etmesi kuralını uygulamak.

Anahtar Kavram

Milletvekili Seçilme Yeterliliğinde Mutlak Hak Mahrumiyeti

İpuçları

1
Anayasa, bazı suçları 'yüz kızartıcı suçlar' olarak tanımlar ve bunların siyasi hayata etkisini kalıcı kılar.
2
Affın seçilme engelini kaldırmadığı iki temel grup vardır: Yüz kızartıcı suçlar ve terör suçları.
3
Zimmet, rüşvet ve hırsızlık gibi suçlardan 11 gün dahi ceza alsa, kişi affedilse bile TBMM'ye giremez.

Daha Fazla Pratik

Milletvekilliği için görevinden çekilmesi gereken kamu görevlilerini ve bu kişilerin görevlerine geri dönüş kurallarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla