Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Türkiye'de Cumhuriyet'in ilk yıllarından günümüze kadar geçen süreçte, nüfusun yapısal özelliklerinde önemli değişimler meydana gelmiştir. Bu değişimler aynı zamanda ülkenin sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeyindeki ilerlemeyi de yansıtmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de nüfusun yapısal özelliklerinde görülen ve ülkenin gelişmişlik düzeyinin arttığını doğrudan kanıtlayan bir değişimdir?

  1. Aktif nüfusun sektörel dağılımında hizmet ve sanayi sektörlerinin payının tarım sektörüne oranla belirgin şekilde artmasıCevap
  2. B
    Doğum oranlarının yüksek seyretmesine bağlı olarak toplam nüfus içinde çocuk bağımlı nüfus oranının artması
  3. C
    Eğitim seviyesindeki yükselişe rağmen kadın nüfusun iş gücüne katılım oranının kırsal alanlarda kentsel alanlardan daha yüksek kalması
  4. D
    Hızlı şehirleşmeye bağlı olarak konut yetersizliği yaşanması sonucu kırsal yerleşme dokularının daha planlı hale gelmesi
  5. E
    Ortanca yaşın (medyan yaş) düşüş eğilimine girmesiyle birlikte nüfusun daha genç ve dinamik bir yapı kazanması

Cevap

Aktif nüfusun sektörel dağılımında hizmet ve sanayi sektörlerinin payının tarım sektörüne oranla artması, modernleşme ve gelişmişlik göstergesidir.
Türkiye'de nüfusun yapısal özelliklerinden biri olan aktif nüfusun sektörel dağılımı, ülkenin ekonomik yapısını doğrudan yansıtır. Cumhuriyet'in ilk yıllarında nüfusun yaklaşık %80\%80'inden fazlası tarım sektöründe çalışırken, günümüzde bu oran yaklaşık %15\%15 seviyelerine gerilemiş; hizmet ve sanayi sektörlerinin payı ise büyük oranda artmıştır. Bu durum, ekonominin tarıma dayalı yapıdan sanayi ve hizmet odaklı modern bir yapıya geçtiğini, yani gelişmişlik düzeyinin arttığını gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Nüfusun yapısal özelliklerini tanımlama
Yapısal özellikler; yaş grupları, cinsiyet, eğitim durumu ve çalışan nüfusun sektörel dağılımını kapsar.
Sorunun hangi demografik verilerle ilgili olduğunu belirlemek için gereklidir.
2
Gelişmişlik ve sektörel dağılım ilişkisini kurma
Gelişmiş ülkelerde birincil ekonomik faaliyet (tarım) azalırken, ikincil (sanayi) ve üçüncül (hizmet) faaliyetlerin payı artar.
Modern ekonomilerde teknoloji ve hizmet üretimi ön plandadır.
3
Seçenekleri analiz etme
Hizmet ve sanayi payının artması gelişmişliği kanıtlarken; ortanca yaşın düşmesi veya bağımlı nüfusun artması az gelişmişlik göstergesidir.
Doğru seçeneğe ulaşmak için demografik geçiş teorisi verileriyle karşılaştırma yapılır.

Anahtar Kavram

Demografik Geçiş ve Sektörel İstihdam

İpuçları

1
Gelişmiş ülkelerde insanların hangi iş kollarında (tarım mı, hizmet mi) daha yoğun çalıştığını düşünün.
2
Demografik geçiş sürecindeki bir ülkede çocuk nüfus oranı azalırken yaşlı nüfus oranı ve ortanca yaş artar.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de nüfusun yaş gruplarına göre dağılımını gösteren piramitlerin zaman içindeki değişimini inceleyerek 'arı kovanı' formuna yaklaşmanın nedenlerini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla