Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

Türkiye'de bir merkezin gerçek sıcaklığı ile deniz seviyesine indirgenmiş sıcaklığı arasındaki fark, doğrudan o merkezin yükseltisi ile ilişkilidir. Yıllık ortalama gerçek sıcaklığı 1212 °C olan bir merkezin, deniz seviyesine indirgenmiş yıllık ortalama sıcaklığı 1818 °C olarak hesaplanmıştır.

Buna göre, söz konusu merkez Türkiye fiziki haritasında aşağıdaki renklerden hangisi ile gösterilen yükselti basamağında yer alır?

  1. A
    Yeşil
  2. B
    Sarı
  3. TuruncuCevap
  4. D
    Kahverengi
  5. E
    Mavi

Cevap

Hesaplanan yükselti 12001200 metre olduğundan, bu merkez fiziki haritada turuncu renk ile gösterilen basamaktadır.
Verilen merkezde gerçek sıcaklık (1212 °C) ile indirgenmiş sıcaklık (1818 °C) arasındaki fark 66 °C'dir. İndirgenmiş sıcaklık hesaplanırken kullanılan her 200200 metrede 11 °C sıcaklık değişimi kuralına göre, 6×2006 \times 200 işlemiyle merkezin deniz seviyesinden yüksekliğinin 12001200 metre olduğu bulunur. Türkiye fiziki haritasında 10001000 ile 15001500 metre arasındaki yükseltiler turuncu renk ile gösterildiğinden doğru cevap bu seçenektir.

Adım Adım Çözüm

1
Gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkı bulun.
1818 °C - 1212 °C = 66 °C
Yükseltiden kaynaklanan sıcaklık değişim miktarını belirlemek için.
2
Sıcaklık farkını kullanarak merkezin yükseltisini hesaplayın.
6×200=12006 \times 200 = 1200 metre
Atmosferin alt katmanlarında sıcaklık her 200200 metrede 11 °C azaldığı/arttığı kuralını uygulamak için.
3
Hesaplanan yükseltiyi Türkiye fiziki haritasındaki renk basamakları ile eşleştirin.
12001200 metre →\rightarrow Turuncu
1000−15001000-1500 metre arası yükseltiler turuncu renk ile temsil edilir.

Anahtar Kavram

İndirgenmiş Sıcaklık ve Fiziki Harita Renk Basamakları İlişkisi

İpuçları

1
İndirgenmiş sıcaklık hesaplanırken yükselti farkı için her 200200 metrede 11 °C kuralı kullanılır.
2
Merkezin gerçek ve indirgenmiş sıcaklığı arasındaki 66 derecelik farkı 200200 ile çarparak metre cinsinden yükseltiyi bulun.
3
Hesapladığınız 12001200 metre değeri, fiziki haritada hangi renk aralığına (1000−15001000-1500 m) denk gelmektedir?

Daha Fazla Pratik

Farklı bölgelerden (örneğin Marmara ve Doğu Anadolu) iki şehri kıyaslayarak hangisinin gerçek-indirgenmiş farkının daha fazla olduğunu tartışınız.

Alternatif Yöntem

Sıcaklık farkını doğrudan renk basamaklarına oranlayabilirsiniz: Her 11 derece 200200 metreye denk geliyorsa, 2.52.5 derece (500500 m) Yeşili, 55 derece (10001000 m) Sarıyı bitirir. 66 derece bu sınırların ötesindedir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla