Examkin

Soru

Zorluk: ZorKanun Yapım Süreci

1982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunların Cumhurbaşkanı tarafından incelenmesi, geri gönderilmesi ve yayımlanması süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Cumhurbaşkanı, yayımlanmasını kısmen veya tamamen uygun bulmadığı kanunları, bir daha görüşülmek üzere on beş gün içinde Meclise geri gönderir.
  2. B
    Bütçe kanunları, Cumhurbaşkanı tarafından bir daha görüşülmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisine geri gönderilemez.
  3. C
    Türkiye Büyük Millet Meclisi, geri gönderilen kanunu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla aynen kabul ederse, kanun Cumhurbaşkanınca yayımlanır.
  4. Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından aynen kabul edilen ve yayımlamak zorunda kaldığı kanunlar aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açamaz.Cevap
  5. E
    Meclis, geri gönderilen kanunda yeni bir değişiklik yaparsa, Cumhurbaşkanı bu kanunu tekrar Meclise geri gönderebilir.

Cevap

Cumhurbaşkanı'nın, Meclis tarafından aynen kabul edilerek yayımlanan kanunlar aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açamayacağını belirten ifade yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 89. ve 150. maddelerine göre, Cumhurbaşkanı yayımladığı kanunların (TBMM tarafından aynen kabul edilerek yayımlanması zorunlu hale gelmiş olsa dahi) Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesinde iptal davası açma hakkına sahiptir. Kanunu 'aynen kabul' yoluyla yayımlamak zorunda kalması, onun yargı yoluna başvurmasına engel teşkil etmez.

Adım Adım Çözüm

1
Kanunun Cumhurbaşkanına sunulması
Meclis tarafından kabul edilen kanun yayımlanmak üzere Cumhurbaşkanına gönderilir.
Kanun yapım sürecinde yürütme organının denetim yetkisini başlatmak.
2
İnceleme ve geri gönderme yetkisinin değerlendirilmesi
Cumhurbaşkanı 15 gün içinde kanunu ya yayımlar ya da bütçe kanunları hariç olmak üzere geri gönderir.
Anayasal denge ve denetleme mekanizmasını işletmek.
3
Meclisin ısrar (aynen kabul) mekanizmasının kontrolü
TBMM, geri gönderilen kanunu 301 (salt çoğunluk) ile aynen kabul ederse Cumhurbaşkanı yayımlamak zorundadır.
Yasama organının iradesinin üstünlüğünü ve yayımlama zorunluluğunu tespit etmek.
4
Yargısal denetim yetkisinin incelenmesi
Kanun yayımlandıktan sonra Cumhurbaşkanı'nın Anayasa Mahkemesine başvurma yetkisi devam eder.
Bir kanunun zorunlu olarak yayımlanması, o kanunun anayasaya uygunluğunun kabul edildiği anlamına gelmez.

Anahtar Kavram

Kanunların ısrar süreci ve yargısal denetimi

İpuçları

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunları yayımlama zorunluluğu ile yargısal denetim hakkını birbirinden ayırın.
2
Meclis'in 'aynen kabul' (ısrar) etmesi sadece yayımlamayı zorunlu kılar, AYM yolunu kapatmaz.
3
Cumhurbaşkanı, iptal davası açma yetkisi en geniş olan öznelerden biridir; kendi yayımladığı kanuna da dava açabilir.

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının geri gönderemediği tek kanun olan Bütçe Kanunu'nun hazırlık süreci ve TBMM'deki görüşülme usullerini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kanun Yapım Süreci

Bu konudan daha fazla soru