Examkin

Soru

Zorluk: Zor1924 Anayasası

19241924 Anayasası (Tes\ckilat−ıTeşkilat-ı EsasiyeEsasiye KanunuKanunu), Türk anayasa tarihinde 'yumuşak' anayasa dönemini kapatarak 'sert' (katı) bir anayasa modelini başlatmıştır. Bu anayasanın sertlik özelliğini ve 'anayasasının üstünlüğü' ilkesini güvence altına alan teknik düzenlemeler dikkate alındığında, anayasa değişikliği süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Değişiklik teklifi için üye tamsayısının en az üçte birinin (1/31/3) yazılı teklifi, kabulü için ise üye tamsayısının üçte iki (2/32/3) çoğunluğunun oyu gereklidir.Cevap
  2. B
    Anayasanın ilk üç maddesinde yer alan hükümler değiştirilemez ve bu hükümlerin değiştirilmesi teklif dahi edilemez.
  3. C
    Meclis tarafından kabul edilen anayasa değişikliklerinin hukuken geçerlilik kazanması için zorunlu olarak halkoyuna (referandum) sunulması şarttır.
  4. D
    Anayasa değişikliklerinin anayasanın başlangıç kısmındaki temel ilkelere uygunluğu Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenir.
  5. E
    Anayasa hükümleri, toplumsal ihtiyaçlar doğrultusunda meclis üye tamsayısının salt çoğunluğu ile her zaman değiştirilebilir.

Cevap

Doğru ifade, anayasa değişikliği teklifi için üye tamsayısının en az üçte birinin (1/31/3) imzası, kabulü için ise üçte iki (2/32/3) çoğunluğunun oyunun gerekli olduğudur.
1924 Anayasası'nın 102102. maddesi uyarınca, bir anayasa değişikliği teklifinin görüşülebilmesi için en az üye tamsayısının üçte birinin (1/31/3) imzası, kabul edilebilmesi için ise üye tamsayısının üçte ikisinin (2/32/3) olumlu oyu şart koşulmuştur. Bu durum anayasanın sıradan bir kanun gibi değiştirilemeyeceğini gösterir ve ona 'sert' nitelik kazandırır.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasanın sertlik (katılık) kriterini analiz etme
1924 Anayasası, anayasa değişikliğini sıradan kanunların kabul usulünden (adi çoğunluk) daha zor şartlara bağladığı için sert bir anayasadır.
Anayasanın değiştirilmesi için özel toplantı ve karar yeter sayıları öngörülmüştür.
2
1924 Anayasası Madde 102 hükmünü değerlendirme
Anayasa değişikliği için 1/31/3 oranında teklif ve 2/32/3 oranında kabul çoğunluğu şartı tespit edilir.
Bu oranlar anayasanın metinsel üstünlüğünü korumak adına getirilmiş teknik sınırlardır.
3
Değiştirilemez maddeler ve denetim mekanizmalarını kontrol etme
Sadece 1. maddenin (Cumhuriyet) değiştirilemez olduğu ve yargısal denetimin (Anayasa Mahkemesi) bulunmadığı sonucuna varılır.
1924 sistemi meclis üstünlüğüne dayandığı için yargısal denetim yerine 'yasama yorumu' tercih edilmiştir.

Anahtar Kavram

1924 Anayasası'nın Sertlik Niteliği ve Değiştirilme Usulü

İpuçları

1
1924 Anayasası, anayasa değişikliğini sıradan kanunlardan daha zor kılan 'sert' bir anayasadır.
2
Bu anayasada günümüzden farklı olarak, sadece tek bir madde (Madde 1) değiştirilemez olarak ilan edilmiştir.
3
Anayasa değişikliği için teklif aşamasında 1/31/3, kabul aşamasında ise 2/32/3 oranında meclis çoğunluğu aranmaktadır.

Daha Fazla Pratik

1921 ve 1924 anayasalarının 'sertlik-yumuşaklık' ve 'değiştirilemez maddeler' açısından bir karşılaştırma tablosunu incelemek konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

1924 Anayasası

Bu konudan daha fazla soru