Soru

Zorluk: OrtaSakarya Meydan Muharebesi ve Sonuçları

Mustafa Kemal Paşa’nın “Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır.” emriyle yönettiği ve Türk ordusunun 1683 Viyana bozgunundan beri devam eden geri çekilişini durduran Sakarya Meydan Muharebesi (Melhame-i Kübra), hem askerî hem de diplomatik alanda önemli sonuçlar doğurmuştur.

Sakarya Meydan Muharebesi’nin sonuçları ve bu süreçte yaşanan gelişmelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Mustafa Kemal Paşa’ya TBMM tarafından “Gazi” unvanı ve “Mareşal” rütbesi tevcih edilmiştir.
  2. B
    Kafkas Cumhuriyetleri ile imzalanan Kars Antlaşması ile Türkiye’nin doğu sınırı kesinlik kazanmıştır.
  3. C
    Fransa ile Ankara Antlaşması imzalanmış, böylece bir İtilaf Devleti TBMM’yi ve Misak-ı Millî’yi resmen tanımıştır.
  4. Sovyet Rusya ile Moskova Antlaşması imzalanmış, Batum’un Gürcistan’a bırakılmasıyla Misak-ı Millî’den ilk taviz verilmiştir.Cevap
  5. E
    Ukrayna ile bir dostluk antlaşması imzalanarak TBMM'nin dış politikadaki dayanışma alanı genişletilmiştir.

Cevap

Sovyet Rusya ile Moskova Antlaşması'nın imzalanması ve Batum'un taviz verilmesi ifadesi yanlıştır; çünkü bu gelişme I. İnönü Savaşı'ndan sonra yaşanmıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, Moskova Antlaşması'nın Sakarya Savaşı sonucu olduğunu iddia etmektedir. Oysa Moskova Antlaşması, 16 Mart 1921'de I. İnönü Savaşı'nın kazanılmasından sonra imzalanmış bir belgedir. Sakarya Savaşı ise Ağustos-Eylül 1921'de gerçekleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Sakarya Meydan Muharebesi'nin (1921) kronolojik sonuçlarını belirle.
Gazi ve Mareşallik (19 Eylül), Kars Antlaşması (13 Ekim), Ankara Antlaşması (20 Ekim) ve Ukrayna Dostluk Antlaşması (2 Ocak 1922).
Savaşın hemen ardından gerçekleşen iç ve dış siyasi olayları ayırt etmek gerekir.
2
Verilen seçenekleri Millî Mücadele'deki diğer savaşların sonuçlarıyla karşılaştır.
Moskova Antlaşması'nın (16 Mart 1921) Sakarya'dan (Eylül 1921) aylar önce, I. İnönü Zaferi sonrası imzalandığı tespit edilir.
Kronolojik karışıklıkları ve savaş-sonuç eşleştirmelerindeki hataları elemek için bu adım kritiktir.

Anahtar Kavram

Sakarya Meydan Muharebesi'nin diplomatik ve askerî sonuçlarının diğer muharebelerden (özellikle I. İnönü) ayırt edilmesi.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla