Türkiye'de sanayi tesislerinin kuruluş yeri belirlenirken hammaddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık, ulaşım ve pazar gibi faktörler dikkate alınır. Bazı sanayi kolları hammaddesi o bölgede bulunmamasına rağmen, ulaşım ve pazar avantajları nedeniyle belirli merkezlerde toplanmıştır.
Buna göre, aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi sanayinin kuruluş yerinin belirlenmesinde pazar ve ulaşım imkanlarının hammaddeye yakınlıktan daha öncelikli olduğunu gösterir?
- ARize - Çay sanayisi
- BAydın - Zeytinyağı sanayisi
- İstanbul - Pamuklu dokuma sanayisiCevap
- DKonya - Şeker sanayisi
- EIsparta - Gül yağı sanayisi
Cevap
İstanbul - Pamuklu dokuma sanayisi eşleştirmesi, sanayi tesisinin hammadde kaynağı yerine pazar ve ulaşım avantajları nedeniyle seçildiğini gösterir.
Doğru olan 'İstanbul - Pamuklu dokuma sanayisi' eşleşmesidir. Çünkü İstanbul, pamuk üretiminin yapıldığı bir tarım alanı değildir. Buna karşın, gelişmiş ulaşım ağları sayesinde hammaddenin (pamuk) şehre getirilmesi kolaydır ve şehrin yoğun nüfusu çok büyük bir 'pazar' oluşturmaktadır. Bu durum, tesisin yer seçiminde pazar ve ulaşımın hammaddeye yakınlıktan daha önemli olduğunu kanıtlar.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Türkiye'de Sanayi Tesislerinin Yer Seçimi ve Pazar Faktörü
İpuçları
1
Şehirlerden hangisinde hammaddenin yetişmediğini düşünün.
2
Pamuk bitkisi yetişmek için yaz kuraklığı ve yüksek sıcaklık ister; Marmara Bölgesi'nin kuzeyi (İstanbul) bu şartları sağlamaz.
3
Hammaddeye yakınlığın en temel sebebi ürünün çabuk bozulabilir olmasıdır. Şeker, çay ve gül gibi ürünleri bu gözle inceleyin.
Daha Fazla Pratik
Karabük Demir-Çelik fabrikasının hammadde (demir) olmamasına rağmen neden orada kurulduğunu (enerji kaynağı) araştırarak kuruluş yeri faktörlerini pekiştirebilirsiniz.
Alternatif Yöntem
Hammaddeye yakınlık testi: 'Eğer bu şehirde bu tarım ürünü yetişmiyorsa, fabrikanın orada olma sebebi pazar veya ulaşımdır.' formülünü uygulayın.
Tahmini Süre:45s