Soru

Zorluk: ZorAmasya Görüşmeleri

Amasya Görüşmeleri (2020-2222 Ekim 19191919) sırasında Temsil Heyeti ile Salih Paşa arasında üzerinde uzlaşılan konulardan biri de Mebusan Meclisi'nin toplanmasıdır. Ancak görüşmelerde karara bağlanan "meclisin güvenlik gerekçesiyle İstanbul dışında toplanması" maddesi, Ali Rıza Paşa Hükûmeti tarafından uygun görülmeyerek reddedilmiştir.

İstanbul Hükûmeti'nin bu kararı reddederken öne sürdüğü temel hukuki gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kanun-i Esasi hükümlerine göre meclisin ancak devlet merkezinde toplanabileceği ilkesiCevap
  2. B
    İtilaf Devletleri'nin meclisin Anadolu'da toplanmasını bir savaş gerekçesi sayacağı endişesi
  3. C
    Temsil Heyeti'nin meclis üzerindeki siyasi vesayetini tamamen kırmak istenmesi
  4. D
    Anadolu'da toplanacak bir meclisin saltanat ve hilafet makamını sembolik hale getireceği korkusu
  5. E
    Sivas Kongresi kararlarının meclis tarafından onaylanmasının engellenmek istenmesi

Cevap

Kanun-i Esasi hükümlerine göre meclisin ancak devlet merkezinde toplanabileceği ilkesi
Amasya Görüşmeleri'nde Temsil Heyeti, meclisin özgürce çalışabilmesi için Anadolu'da toplanmasını talep etmiştir. Ancak İstanbul Hükûmeti, Osmanlı Anayasası (Kanun-i Esasi) hükümlerine göre meclisin sadece başkentte (İstanbul) toplanabileceğini belirterek bu talebi reddetmiştir. Bu durum, meclisin daha sonra İstanbul'da açılmasına ve nihayetinde İstanbul'un resmen işgaline giden süreci hazırlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Amasya Görüşmeleri'nde üzerinde uzlaşılan maddeleri analiz et.
Temsil Heyeti ve Salih Paşa, meclisin İstanbul dışında toplanması konusunda anlaştı.
İstanbul'un işgal altında olması meclis çalışmalarını tehlikeye atacaktı.
2
İstanbul Hükûmeti'nin bu maddeye verdiği tepkiyi ve nedenini değerlendir.
Hükümet bu kararı reddetti ve meclisin İstanbul'da toplanmasında ısrar etti.
Anayasal bir zorunluluk olduğunu savundular.
3
Dönemin anayasası olan Kanun-i Esasi'nin ilgili maddesini hatırla.
Kanun-i Esasi'de meclisin ancak devletin payitahtında (başkentinde) toplanabileceği hükmü yer almaktadır.
Hukuki meşruiyetin korunması ve devlet otoritesinin sarsılmaması amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Kanun-i Esasi'nin Meclis Lokasyonu Üzerindeki Belirleyiciliği

İpuçları

1
Görüşmelerde alınan kararın 'hukuki' bir engele takıldığını düşünün.
2
Osmanlı Devleti'nin o dönemde yürürlükte olan temel hukuk metnini (Anayasa) hatırlayın.
3
Kanun-i Esasi'ye göre başkent, meclisin tek meşru toplanma yeridir.

Daha Fazla Pratik

Mebusan Meclisi'nin İstanbul'da toplanmasının ardından yaşanan Misak-ı Milli kararları ve İstanbul'un işgali sürecini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla