Soru

Zorluk: Çok zorKolluk Faaliyetleri

Türkiye'de kolluk faaliyetlerinin yürütülmesi sürecinde, idari kolluk ve adli kolluk ayrımı ile bu faaliyetlerin tabi olduğu denetim mekanizmaları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuk kurallarına uygun ve doğrudur?

  1. Kolluk görevlisinin yürüttüğü faaliyetin 'suçun işlenmesini önleme' aşamasından 'işlenmiş bir suçun delillerini toplama' aşamasına geçmesi durumunda, personelin tabi olduğu denetim yetkisi mülki amirden (valilik/kaymakamlık) cumhuriyet savcısına geçer.Cevap
  2. B
    Adli kolluk personeli, yürüttüğü soruşturma işlemlerinin hukuka aykırılığı nedeniyle mülki amirler tarafından tesis edilecek idari yaptırımlara ve hiyerarşik denetime doğrudan tabidir.
  3. C
    Belediye sınırları içerisinde görev yapan zabıta teşkilatı, kamu düzenini sağlama noktasında genel idari kolluk makamı sıfatıyla hareket eder ve valilik makamının doğrudan hiyerarşik amirliği altındadır.
  4. D
    Genel idari kolluk yetkileri, kamu hizmetlerinin etkinliğini artırmak amacıyla idari sözleşmeler yoluyla özel güvenlik şirketlerine devredilebilir ve bu şirketler kamu gücü ayrıcalıklarını kullanabilir.
  5. E
    İdari kolluk tarafından tesis edilen tüm bireysel işlemler ve düzenlenen düzenleyici işlemler, niteliği gereği yargı denetimi dışında kalan 'siyasi karar' kategorisinde değerlendirilir.

Cevap

Doğru seçenek, kolluk faaliyetinin niteliğinin 'önleyici'den 'bastırıcı'ya (suç sonrası) dönüşmesiyle birlikte, personel üzerindeki denetim yetkisinin mülki amirden cumhuriyet savcısına geçeceğini belirten ifadedir.
Kolluk personeli (polis, jandarma) çift görevli bir yapıya sahiptir. Suç işlenmesini önlerken idari kolluk sıfatıyla mülki amire bağlıyken, suçun işlenmesiyle birlikte adli kolluk sıfatına bürünür ve ceza yargılamasının bir süjesi olarak cumhuriyet savcısının emrine girer. Bu geçiş, denetim yetkisinin de el değiştirmesine neden olur.

Adım Adım Çözüm

1
Kolluk türlerini amaca göre ayırt et.
Suç işlenmeden önceki faaliyet 'İdari Kolluk' (Önleyici), suç işlendikten sonraki faaliyet 'Adli Kolluk' (Bastırıcı) olarak tanımlanır.
Kolluk hukukunda temel ayrım, müdahalenin zamanlaması ve amacıdır.
2
Görevli makam ve personeli belirle.
İdari kolluk mülki amirlere (Vali, Kaymakam) bağlıdır; adli kolluk ise (personel aynı olsa bile) savcılık makamına bağlı çalışır.
Kuvvetler ayrılığı ve ceza muhakemesi hukuku gereği adli işlemler yargı gözetiminde olmalıdır.
3
Denetim geçişini analiz et.
Bir olay sırasında suç işlendiği anda faaliyetin niteliği değişir. Bu noktada mülki amirin hiyerarşik emir verme yetkisi sona erer, savcının talimatları başlar.
Faaliyetin hukuki rejimi, yapılan işlemin niteliğine göre belirlenir.

Anahtar Kavram

İdari ve Adli Kolluk Ayrımı ve Görev Dönüşümü

İpuçları

1
Kolluk faaliyetlerini 'suçtan önce' ve 'suçtan sonra' şeklinde ikiye ayırarak düşünün.
2
Personelin (polis/jandarma) üniforması aynı kalsa da, işlenen bir suçun ardından bağlı olduğu amirin kim olduğunu hatırlayın.
3
İdari kollukta Vali/Kaymakam tam yetkiliyken, adli kollukta ipler Savcı'nın elindedir.

Daha Fazla Pratik

Adli kolluk ve idari kolluk işlemlerinin hangi yargı kollarında (İdari Yargı vs. Adli Yargı) dava konusu edildiğini inceleyen bir karşılaştırma yapınız.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla