Examkin

Soru

Zorluk: ZorEğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılaplar

Cumhuriyet döneminde eğitim sisteminin millî, laik ve modern bir yapıya kavuşturulması sürecinde, 33 Mart 19241924 tarihli Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun getirdiği ilkeleri uygulamaya koymak amacıyla 19261926 yılında 'Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun' kabul edilmiştir.

Bu kanunda yer alan aşağıdaki hükümlerden hangisi, eğitimde "devlet denetimi ve disiplinini" kesin olarak tesis ederek özellikle yabancı ve azınlık okullarının kontrolsüz faaliyetlerine son vermeyi amaçlamıştır?

  1. A
    İlköğretimin devlet okullarında parasız ve zorunlu hale getirilmesi
  2. Bakanlığın izni olmadan hiçbir okulun açılamayacağı esasının kabul edilmesiCevap
  3. C
    Müfredat programlarının millî ve çağdaş değerlere göre yeniden yapılandırılması
  4. D
    Öğretmenlik mesleğinin bir devlet hizmeti ve uzmanlık alanı olarak tanımlanması
  5. E
    Eğitim kurumlarının 18691869 Maarif-i Umumiye Nizamnamesi'ndeki kademeli yapıya göre düzenlenmesi

Cevap

Bakanlığın izni olmadan hiçbir okulun açılamayacağı esasının kabul edilmesi
Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun ile getirilen 'Bakanlık izni olmadan okul açılamaz' hükmü, eğitimde devlet otoritesini mutlak hale getirmiştir. Bu düzenleme sayesinde yabancı okullar ve azınlık okullarının kontrolsüzce genişlemesi engellenmiş, tüm eğitim kurumları Türk Milli Eğitim sisteminin disiplini altına alınmıştır. Bu durum, eğitimde 'kapitülasyon benzeri' ayrıcalıkların fiilen son bulmasını sağlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
19261926 Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un içeriğini ve Tevhid-i Tedrisat ile ilişkisini analiz edin.
Bu kanun, Tevhid-i Tedrisat'ın çizdiği genel çerçeveyi teknik ve idari ayrıntılarla doldurmuş, eğitimde devlet tekelini yasallaştırmıştır.
Kanunun temel amacı, eğitimdeki dağınıklığı gidermek ve tüm kurumları tek bir merkezden yönetmektir.
2
"Devlet denetimi" kavramının yasal dayanağını seçeneklerde arayın.
Okul açma yetkisinin tamamen Milli Eğitim Bakanlığına verilmesi, en güçlü denetim aracıdır.
Yabancı ve azınlık okullarının kendi başlarına, denetimsiz okul açmalarını engellemenin yolu izne bağlama şartıdır.
3
Doğru seçeneği diğer yapısal reformlardan ayırın.
Eğitimin içeriği (müfredat) veya sosyal boyutu (parasız olması) yerine idari otoriteyi temsil eden maddeyi belirleyin.
Otorite ve disiplin tesisi, kurumların varlık koşullarının belirlenmesiyle gerçekleşir.

Anahtar Kavram

Eğitimde Devlet Tekeli ve Denetim (Maarif Teşkilatı Kanunu)

İpuçları

1
Tevhid-i Tedrisat okulları birleştirdi, ancak bu okulların nasıl açılacağını ve kimin denetleyeceğini 19261926 kanunu belirledi.
2
Yabancı okulların denetim altına alınması için önce onların 'izinsiz' hareket etme kabiliyetinin yasal olarak elinden alınması gerekir.

Daha Fazla Pratik

Maarif Teşkilatı Kanunu'nun ardından 19281928 yılında Millet Mektepleri'nin açılma nedenlerini inceleyerek eğitimdeki halkçı ve milliyetçi süreci pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soruya 'devlet denetimi' anahtar kelimesi üzerinden yaklaşarak, hangi seçeneğin bir 'izin' veya 'otorite' belirttiğine odaklanabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılaplar

Bu konudan daha fazla soru