Soru

Zorluk: OrtaDış Borçlar Sorunu

Osmanlı Devleti’nden devralınan dış borçların ödenmesi sürecinde, 1929 yılında başlayan Dünya Ekonomik Bunalımı Türkiye'nin ödeme takvimini olumsuz etkilemiş ve bütçe dengesini sarsmıştır. Bu durum üzerine Türkiye Cumhuriyeti, alacaklı devletlerle (başta Fransa) yeniden görüşmeler yaparak borçların taksitlendirilmesini ve faiz oranlarının düşürülmesini talep etmiştir. Türkiye’nin bu süreçte borçlarını yeniden yapılandırmak için dayanak gösterdiği ve uluslararası alanda borç ödemelerinin ertelenmesini öngören belge aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Hoover MoratoryumuCevap
  2. B
    Balkan Antantı
  3. C
    Marshall Planı
  4. D
    Milletler Cemiyeti Kararları
  5. E
    Düyun-u Umumiye Kararnamesi

Cevap

Türkiye Cumhuriyeti'nin dış borçlar sorununda 1933 yılında yaptığı yeni düzenlemeye dayanak olan belge Hoover Moratoryumu'dur.
1929 Dünya Ekonomik Bunalımı sonrası borç ödemelerinin küresel düzeyde tıkanması üzerine ABD Başkanı Hoover, borçların bir süreliğine ertelenmesini öngören bir moratoryum ilan etmiştir. Türkiye bu gelişmeyi fırsat bilerek alacaklılarla yeniden görüşmüş ve 1933 yılında borç yükünü hafifleten yeni bir anlaşma imzalamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Sorunun bağlamını belirleme
Dış borçlar sorunu ve 1929 Ekonomik Buhranı'nın etkisi.
1929 krizi Türkiye'nin ödeme gücünü zayıflatmış ve uluslararası bir çözüm arayışını zorunlu kılmıştır.
2
Uluslararası belgeleri değerlendirme
Hoover Moratoryumu'nun tespiti.
ABD Başkanı Hoover, krizden etkilenen devletlerin borçlarını ödeyebilmesi için bir yıllık erteleme (moratoryum) önermiştir; Türkiye bu haktan faydalanmak için başvuruda bulunmuştur.
3
Sonucu doğrulama
1933 Paris Borçlar Sözleşmesi.
Hoover Moratoryumu'na dayanan Türkiye, Fransa ile 1933'te yeni bir anlaşma imzalayarak borçlarını Türk Lirası ve mal karşılığı ödeme, taksitleri uzatma gibi avantajlar elde etmiştir.

Anahtar Kavram

Atatürk Dönemi Dış Borçlar Sorunu ve Hoover Moratoryumu

İpuçları

1
Bu belge, 1929 ekonomik krizinin etkilerini azaltmak için ABD tarafından önerilmiştir.
2
Türkiye bu belgeye dayanarak 1933 yılında Fransa ile borçları yeniden taksitlendiren bir sözleşme imzalamıştır.
3
Kelime anlamı 'erteleme' olan ve adını dönemin ABD başkanından alan belgedir.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı'dan kalan borçların hangi yıl tamamen bittiğini (1954) ve en çok hangi devletle sorun yaşandığını (Fransa) incelemek konuyu pekiştirecektir.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla