Türkiye'de kentsel yerleşmelerin büyümesinde ve fonksiyonel özellik kazanmasında sanayi faaliyetlerinin yer seçimi kritik bir rol oynar. Bazı şehirler, çevresindeki hammadde kaynaklarına bağlı olarak gelişirken; bazıları ise hammaddesi dışarıdan gelmesine rağmen ulaşım ve pazarlama kolaylığı (geniş hinterland) sayesinde 'sanayi şehri' kimliği kazanır.
Aşağıdaki tabloda bazı şehirler ve bu şehirlerdeki sanayi kollarının kuruluş yerinin belirlenmesindeki temel etkenler eşleştirilmiştir:
| Şehir | Sanayi Kolu | Kuruluş Yerinin Belirlenmesindeki Temel Etken |
|---|---|---|
| Rize | Çay İşleme | Hammaddeye Yakınlık |
| Batman | Petrol Rafinerisi | Hammaddeye Yakınlık |
| Seydişehir | Alüminyum Tesisleri | Hammaddeye Yakınlık |
| X | Bakır İşleme | Ulaşım ve Pazarlama (Liman) |
Tablodaki bilgilere göre, hammaddeye yakınlık ilkesine uymayan ve ulaşım avantajı nedeniyle 'bakır işleme' fonksiyonu gelişen 'X' merkezi aşağıdakilerden hangisidir?
- AArtvin
- BKastamonu
- CElazığ
- SamsunCevap
- EZonguldak
Cevap
Samsun şehri, bünyesinde bakır madeni çıkarılmamasına rağmen, gelişmiş liman ve ulaşım imkanları (hinterland) sayesinde Türkiye'nin en önemli bakır işleme merkezlerinden biri haline gelmiştir.
Samsun, Karadeniz Bölgesi'nin en geniş hinterlandına ve en gelişmiş ulaşım ağına sahip şehridir. Bu durum, Kastamonu Küre ve Artvin Murgul gibi yerlerden çıkarılan bakırın daha kolay pazarlanabilmesi için Samsun'a getirilip burada işlenmesine (İşletme fonksiyonu) olanak sağlamıştır. Şehirde bakır madeni çıkarılmadığı için kuruluş nedeni doğrudan 'ulaşım'dır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sanayi Şehirlerinde Kuruluş Yeri Faktörleri ve Liman Şehirlerinin Etki Alanı
İpuçları
1
Türkiye'de hammaddeye uzak olmasına rağmen liman avantajıyla gelişen sanayi şehirlerini (Samsun - Bakır, İskenderun - Demir Çelik gibi) hatırlayın.
Daha Fazla Pratik
İskenderun demir-çelik fabrikasının kuruluş nedenini (ulaşım) Karabük (enerji) ve Sivas (hammadde) ile karşılaştıran soruları çözün.
Tahmini Süre:1m 15s