Soru

Zorluk: OrtaKanun Yapım Süreci

1982 Anayasası ve TBMM İçtüzüğü hükümleri çerçevesinde, kanunların yasalaşma süreci ve nitelikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kanun teklif etmeye sadece milletvekilleri yetkilidir.
  2. B
    Cumhurbaşkanı, yayımlanmasını uygun bulmadığı kanunları, bir daha görüşülmek üzere 15 gün içinde TBMM'ye geri gönderebilir.
  3. C
    Bütçe Kanunları, Cumhurbaşkanı tarafından bir daha görüşülmek üzere TBMM'ye geri gönderilemeyen tek kanun türüdür.
  4. TBMM İçtüzüğü'nde yapılan değişiklikler, yasalaşma süreci bakımından Cumhurbaşkanı'nın onayına tabi olan birer kanun hükmündedir.Cevap
  5. E
    TBMM, Cumhurbaşkanı tarafından iade edilen bir kanunu üye tamsayısının salt çoğunluğuyla (301) aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı bu kanunu yayımlamak zorundadır.

Cevap

TBMM İçtüzüğü değişikliklerinin Cumhurbaşkanı onayına tabi olduğu ifadesi yanlıştır; çünkü İçtüzük bir kanun değil, Parlamento Kararıdır.
TBMM İçtüzüğü, Anayasa'nın 95. maddesine göre Meclis tarafından kabul edilen ve kendi iç işleyişini düzenleyen bir Parlamento Kararıdır. Parlamento kararları, kural olarak Cumhurbaşkanı'na 'onay' için gönderilmez ve Cumhurbaşkanı'nın bunları veto etme yetkisi yoktur. Bu nedenle İçtüzük değişikliklerinin yasalaşma süreci bakımından kanun niteliğinde olduğu ve onay gerektirdiği bilgisi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kanun ve Parlamento Kararı ayrımını hatırla.
Meclisin kendi iç işleyişine dair kararları (İçtüzük gibi) Parlamento Kararı niteliğindedir.
Hangi işlemlerin yasama süreci dışındaki onay mekanizmalarına tabi olduğunu belirlemek için bu ayrım kritiktir.
2
Cumhurbaşkanının onay yetkisini değerlendir.
Cumhurbaşkanı sadece Kanunları onaylar veya iade eder.
Parlamento kararları CB'nin onayına gitmeden Resmi Gazete'de yayımlanır.
3
Anayasa'daki istisnaları ve çoğunluk kurallarını kontrol et.
Bütçe Kanunu'nun veto edilemeyeceği ve iade edilen kanun için 301 oyun gerektiği bilgileri doğrudur.
Modern (2017 sonrası) yasama sürecindeki sayısal ve usuli kısıtlamaları doğrulamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Kanun ve Parlamento Kararı Ayrımı

İpuçları

1
TBMM'nin yaptığı her işlem 'kanun' niteliği taşımaz; bazıları 'Parlamento Kararı'dır.
2
Cumhurbaşkanı yasama organı üzerinde denetim yaparken sadece kanunları iade edebilir, meclis kararlarına (istisnalar hariç) karışamaz.

Daha Fazla Pratik

Parlamento kararlarından hangilerinin (İçtüzük, dokunulmazlık, üyelik düşmesi) Anayasa Mahkemesi denetimine tabi olduğunu inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla