Soru

Zorluk: ZorTürkiye'de Nüfusun Yapısal Özellikleri

Türkiye'nin demografik dönüşüm sürecini ve nüfusun son kırk yıllık yapısal değişimini inceleyen bir araştırmacı, aşağıdaki karşılaştırmalı tabloyu oluşturmuştur:

Yapısal Gösterge19801980 Yılı20232023 Yılı
0−140-14 Yaş Grubu Payı (×\times)%37,7\%37,7%21,4\%21,4
65+65+ Yaş Grubu Payı (×\times)%4,7\%4,7%10,2\%10,2
Ortanca Yaş19,019,034,034,0
Okuryazarlık Oranı%67,5\%67,5%97,6\%97,6

Tablodaki veriler ve Türkiye'nin güncel demografik eğilimleri dikkate alındığında, nüfusun yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kesinlikle doğrudur?

  1. Doğum oranlarındaki azalma ve ortalama yaşam süresinin uzaması, Türkiye’nin demografik yapısını genç bir profilden hızla yaşlanan bir profile doğru evrilmiştir.Cevap
  2. B
    Ortanca yaşın belirgin şekilde yükselmesi, çalışma çağındaki nüfusun (15−6415-64 yaş) toplam nüfus içindeki payının 19801980 yılına göre azaldığını kanıtlamaktadır.
  3. C
    Okuryazarlık oranındaki artışın temel nedeni, 20232023 yılında 0−140-14 yaş grubundaki çocuk sayısının 19801980 yılındaki çocuk sayısından sayısal olarak daha fazla olmasıdır.
  4. D
    Nüfusun yapısal özelliklerindeki bu değişim, Türkiye'nin toplam nüfus miktarının 20232023 yılında, 19801980 yılındaki değerin altına düştüğünün kesin bir göstergesidir.
  5. E
    Yaşlı nüfus oranındaki artış, Türkiye'de kırsal nüfusun kent nüfusuna göre daha eğitimli bir yapıya kavuşmasını sağlayan temel faktördür.

Cevap

Doğum oranlarındaki azalma ve yaşam süresinin uzamasıyla birlikte Türkiye'nin demografik yapısı yaşlanan bir profile evrilmiştir.
Veriler incelendiğinde çocuk nüfus oranının yaklaşık yarı yarıya azaldığı, yaşlı nüfus oranının ise iki katından fazla arttığı görülmektedir. Ortanca yaşın 1919'dan 3434'e çıkması, Türkiye'nin 'genç nüfus' kategorisinden çıkıp 'yaşlı nüfus' kategorisine hızla yaklaştığını ve demografik bir dönüşüm yaşadığını kesin olarak kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1
Yaş grubu verilerini karşılaştır
0−140-14 yaş grubunun payının %37,7\%37,7'den %21,4\%21,4'e düştüğü, 65+65+ yaş grubunun ise %4,7\%4,7'den %10,2\%10,2'ye çıktığı görülmektedir.
Nüfusun gençlik veya yaşlılık durumunu belirleyen temel göstergeler bu oranlardır.
2
Ortanca yaş değişimini analiz et
Ortanca yaş 1919'dan 3434'e yükselmiştir.
Ortanca yaşın yükselmesi, doğumların azaldığını ve nüfusun yaşlandığını teyit eden en güçlü kanıttır.
3
Genel yapısal çıkarım yap
Türkiye, 'genç nüfus' aşamasından 'olgun/yaşlı nüfus' aşamasına geçiş yapan bir demografik dönüşüm içerisindedir.
Veriler, gelişmişlik düzeyine paralel olarak demografik bir olgunlaşmayı işaret etmektedir.

Anahtar Kavram

Türkiye'nin Demografik Dönüşümü ve Yaşlanan Nüfus Yapısı

Alternatif Yöntem

Bağımlılık oranı hesabı yaparak (0−14+65+0-14 + 65+) toplam bağımlılığın azaldığını bulup, oradan 15−6415-64 yaş grubunun (aktif nüfus) payının arttığını teyit edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla