Examkin

Soru

Zorluk: ZorI. Dünya Savaşı Taarruz Cepheleri (Kafkas ve Kanal)

Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda taarruz amacıyla bizzat açtığı cephelerin (Kafkas ve Kanal) askerî komuta yapıları, stratejik planlamaları ve sahadaki gelişmeleriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Sarıkamış Harekâtı, 3. Ordu Komutanı Hasan İzzet Paşa'nın kış şartlarında taarruzu ısrarla savunması ve Başkomutan Vekili Enver Paşa'nın bu planı onaylamasıyla başlatılmıştır.
  2. B
    Kanal Harekâtı sürecinde Mısır'daki yerel nüfusun Türkçülük ideali doğrultusunda Osmanlı saflarında ayaklanması sağlanarak İngiliz lojistiği çökertilmiştir.
  3. Kanal Harekâtı, Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa ile Alman kurmayların yönetiminde Süveyş Kanalı'nı kapatıp İngiltere'nin sömürge irtibatını kesmek amacıyla iki kez icra edilmiştir.Cevap
  4. D
    Kafkas Cephesi, Osmanlı 3. Ordusunun taarruzda kesin bir askerî zafer elde etmesi neticesinde İtilaf Devletleri ile imzalanan Gümrü Antlaşması ile başarıyla sonuçlanmıştır.
  5. E
    Kanal Cephesi'nde kazanılan ilk başarıların ardından Osmanlı Devleti müttefiklerine destek vermek amacıyla Galiçya ve Makedonya cephelerini bizzat birer taarruz cephesi olarak teşkil etmiştir.

Cevap

Kanal Harekâtı, Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa ile Alman kurmayların yönetiminde Süveyş Kanalı'nı kapatıp İngiltere'nin sömürge irtibatını kesmek amacıyla iki kez icra edilmiştir.
Doğru seçenekte belirtildiği üzere Kanal Cephesi; İngiltere'nin sömürge ikmal hattı olan Süveyş Kanalı'nı ele geçirip Mısır'ı geri almak amacıyla Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa ile Alman Kurmay Albay Kress von Kressenstein komutasında açılmış ve 1915 ile 1916 yıllarında iki defa taarruz harekâtı şeklinde icra edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Taarruz cephelerinin komuta yapısını analiz etme
Kafkas Cephesi'nde Başkomutan Vekili Enver Paşa, Kanal Cephesi'nde ise Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa (Alman kurmay Kress von Kressenstein ile birlikte) görev yapmıştır.
Soruda verilen komutan-cephe eşleştirmelerinin doğruluğunu tespit etmek gereklidir.
2
Kanal Cephesi'nin operasyonel safhalarını ve hedeflerini değerlendirme
Osmanlı ordusu Süveyş Kanalı'nı ele geçirerek İngiltere'nin Hindistan ve Uzak Doğu sömürgeleriyle olan deniz bağlantısını kesmek amacıyla 1915'te I. Kanal ve 1916'da II. Kanal (Romani Muharebesi) olmak üzere iki taarruz icra etmiştir.
Harekâtın uygulanış biçimi, amacı ve tekrar sayısı bilgisi sınanmaktadır.
3
Çeldirici unsurları (fikir akımı, antlaşma ve cephe türü) eleme
Sarıkamış Harekâtı'na Hasan İzzet Paşa'nın karşı çıkması, Mısır'da hedeflenen fikrin Türkçülük değil İslamcılık olması, Kafkas Cephesi'ni kapatan antlaşmanın Gümrü değil Brest-Litovsk olması ve Galiçya'nın yardım cephesi olması nedenleriyle diğer tüm seçenekler elenir.
Tarihsel kavram yanılgılarını ve kronolojik hataları ayıklamak gerekmektedir.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin taarruz cepheleri olan Kafkas ve Kanal cephelerinin komuta kademesi, stratejik hedefleri ve harekât safhaları

İpuçları

1
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda bizzat açtığı taarruz cephelerinin sadece ikisi olduğunu (Kafkas ve Kanal) ve komutanları ile uygulanan harekât sayılarını hatırlayınız.
2
Cemal Paşa'nın 4. Ordu Komutanlığı bünyesinde Sina Çölü'nü aşarak Süveyş Kanalı'na yönelik düzenlediği askerî seferlerin sayısını ve hedefini düşününüz.
3
Gümrü Antlaşması'nın I. Dünya Savaşı'na değil Milli Mücadele'ye ait olduğunu; Mısır harekâtında ise Türkçülük değil İslamcılık düşüncesinin gözetildiğini dikkate alınız.

Daha Fazla Pratik

Kafkas ve Kanal cephelerinin sonuçlarının Osmanlı Devleti'nin savunma cephelerine (özellikle Suriye-Filistin ve Irak) dönüşüm sürecini inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Cepheleri türlerine (Taarruz, Savunma, Yardım) ve komutan-hedef eşleşmelerine göre tasnif edip çelişkili olan kronolojik ve kavramsal ifadeleri eleyerek doğru sonuca ulaşabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

I. Dünya Savaşı Taarruz Cepheleri (Kafkas ve Kanal)

Bu konudan daha fazla soru