Soru

Zorluk: OrtaSosyal Düzen Kuralları ve Hukuk

Aşağıda toplumsal yaşamı düzenleyen kurallara aykırı davranışlar ve bu davranışların sonucunda karşılaşılan durumlar verilmiştir:

I.I. Bir kişinin apartman komşularıyla karşılaştığında selam vermemesi üzerine komşuları tarafından soğuk davranılması ve dışlanması.
II.II. Bir kişinin başka birine ait araca bilerek zarar vermesi sonucunda mahkeme kararıyla zararı tazmin etmeye mahkûm edilmesi.

Buna göre, ikinci durumdaki yaptırımı birinci durumdaki yaptırımdan ayıran temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Bireyin dış dünyaya yansıyan eylemlerini düzenlemesi
  2. B
    Toplumsal dayanışma ve barışı sağlamayı amaçlaması
  3. Devlet gücüyle desteklenen maddi bir nitelik taşımasıCevap
  4. D
    Bireyin sadece kendi vicdanına karşı sorumlu olması
  5. E
    Kuralların zaman içinde değişmez bir yapıya sahip olması

Cevap

İkinci durumdaki yaptırımı ayıran temel özellik, yaptırımın devlet gücüyle desteklenen maddi bir nitelik taşımasıdır.
Hukuk kuralları, diğer sosyal düzen kurallarından (din, ahlak, görgü) farklı olarak kamu gücüyle desteklenen 'maddi' yaptırımlara sahiptir. Senaryodaki tazminat cezası, devletin yargı organları tarafından verilen ve gerekirse zorla yerine getirilen maddi bir müeyyidedir.

Adım Adım Çözüm

1
Durumları analiz et
I.I. durum görgü/ahlak kuralı, II.II. durum ise hukuk kuralı ihlalidir.
Yaptırımların kaynağını belirlemek için kuralın türünü saptamak gerekir.
2
Yaptırım türlerini karşılaştır
I.I. durumda manevi yaptırım (dışlanma), II.II. durumda maddi yaptırım (tazminat) söz konusudur.
Hukuk kurallarını diğerlerinden ayıran en belirgin fark yaptırımın niteliğidir.
3
Kamu gücü unsurunu kontrol et
Tazminat kararı mahkeme (devlet) aracılığıyla zorla uygulanabilir.
Maddi yaptırımın arkasında yatan güç kamu gücüdür.

Anahtar Kavram

Hukuk kurallarının yaptırımı maddidir ve devlet gücüyle (kamu gücü) desteklenir.

İpuçları

1
Hangi durumun arkasında devletin zorlayıcı gücü (mahkeme, polis, icra) olduğuna dikkat edin.

Daha Fazla Pratik

Maddi yaptırım türleri olan cebri icra, tazminat ve hükümsüzlük kavramlarını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla