Soru

Zorluk: KolayTürkiye'de Sıcaklık ve İzotermler

Türkiye'nin indirgenmiş sıcaklık haritaları hazırlanırken, yükseltinin sıcaklık üzerindeki etkisi ortadan kaldırılır ve her yer deniz seviyesinde (00 metre) kabul edilir. Buna göre, bir merkezin gerçek sıcaklığı ile indirgenmiş sıcaklığı arasındaki farkın fazla olması aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?

  1. A
    Merkezin Ekvator'a olan uzaklığının çok fazla olduğunun
  2. B
    Merkezin deniz etkisinden uzak ve karasal bir konumda olduğunun
  3. Merkezin deniz seviyesinden olan yükseltisinin fazla olduğununCevap
  4. D
    Bölgenin güneş ışınlarını yıl boyunca dik açıyla aldığının
  5. E
    Bölgenin bitki örtüsünün gür ormanlardan oluştuğunun

Cevap

Bir merkezin gerçek sıcaklığı ile indirgenmiş sıcaklığı arasındaki farkın fazla olması, o merkezin ortalama yükseltisinin fazla olduğunu gösterir.
İndirgenmiş sıcaklık haritalarında yükseltinin etkisi yok sayılır. Bu hesaplama yapılırken merkezin gerçek yükseltisi 200200'e bölünerek gerçek sıcaklığa eklenir. Dolayısıyla, gerçek sıcaklık ile indirgenmiş sıcaklık arasındaki fark sadece yükseltiye bağlıdır ve bu fark ne kadar çoksa yerin yükseltisi o kadar fazladır.

Adım Adım Çözüm

1
Gerçek sıcaklık ve indirgenmiş sıcaklık kavramlarını tanımlamak.
Gerçek sıcaklık ölçülen değerdir; indirgenmiş sıcaklık ise yükseltinin sıfır kabul edildiği hesaplanmış değerdir.
Sıcaklık farkının hangi değişkene bağlı olduğunu anlamak için temel tanımlara ihtiyaç vardır.
2
Yükselti ve sıcaklık arasındaki matematiksel ilişkiyi uygulamak.
Atmosferde her 200200 metre yükseldikçe sıcaklık 1∘C1^{\circ}C azalır.
Gerçek ve indirgenmiş sıcaklık arasındaki farkın sadece yükselti farkından kaynaklandığını doğrulamak için kullanılır.
3
Farkın fazla olduğu durumu analiz etmek.
Eğer fark büyükse, merkezin deniz seviyesinden (00 metre) olan yüksekliği de o derece büyüktür.
Soruda istenen 'farkın fazla olması' durumunun fiziksel karşılığını belirlemek.

Anahtar Kavram

İndirgenmiş Sıcaklık ve Yükselti İlişkisi

İpuçları

1
'İndirgenmiş' sıcaklık kavramı, yükseltinin etkisinin tamamen silindiği bir durumu ifade eder.
2
Bir yerin gerçek sıcaklığı ile indirgenmiş sıcaklığı arasındaki farkı sadece o yerin deniz seviyesinden yüksekliği belirler.
3
Sıcaklık her 200200 metrede 1∘C1^{\circ}C değişir. Eğer iki değer arasındaki fark çoksa, bu yerin oldukça yüksek bir dağ veya plato üzerinde olduğunu düşünebilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de indirgenmiş sıcaklık farkının en az olduğu bölgenin hangisi (Marmara) olduğunu araştırarak yükselti ile olan bağlantıyı pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Formül üzerinden düşünme: İndirgenmiş Sıcaklık = Gerçek Sıcaklık + (Yükselti / 200200). Bu formülde farkı yaratan tek değişken 'Yükselti'dir.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla