Soru

Zorluk: ZorAmasya Görüşmeleri

Sivas Kongresi sonrasında Anadolu ve İstanbul arasındaki siyasi mücadelenin Temsil Heyeti lehine sonuçlanmasıyla Ali Rıza Paşa Hükümeti kurulmuş ve 2020-2222 Ekim 19191919 tarihlerinde Amasya Görüşmeleri gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelerde taraflar arasında "Mebusan Meclisi'nin toplanma yeri" konusunda derin görüş ayrılıkları yaşanmış, Temsil Heyeti güvenlik gerekçesiyle Anadolu'yu önerirken İstanbul Hükümeti bu talebe karşı çıkmıştır.

İstanbul Hükümeti temsilcisi Salih Paşa'nın, Meclis'in Anadolu'da toplanması teklifini reddederken ileri sürdüğü temel "hukuki" gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Milli mücadelenin yöntem ve gerekçesinin henüz padişah tarafından onaylanmamış olması
  2. B
    Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil eder hale gelmesinin meclis iradesine gölge düşüreceği endişesi
  3. C
    Mondros Ateşkes Antlaşması hükümlerine göre Anadolu topraklarının hala işgal tehdidi altında bulunması
  4. D
    Vükela Meclisi'nin (Bakanlar Kurulu) Anadolu'da alınacak kararları tanımama yönündeki siyasi tavrı
  5. Kanun-i Esasi hükümlerine göre meclisin ancak devlet merkezi olan İstanbul'da toplanabileceği kuralıCevap

Cevap

İstanbul Hükümeti temsilcisi Salih Paşa'nın hukuki gerekçesi, Kanun-i Esasi'ye göre meclisin ancak devlet merkezi olan İstanbul'da toplanabileceği hükmüdür.
Amasya Görüşmeleri'nde Mustafa Kemal Paşa, İstanbul'un işgal altında olduğunu ve meclisin orada serbestçe çalışamayacağını belirterek Anadolu'da (örneğin Bursa veya Eskişehir civarında) toplanmasını istemiştir. Bahriye Nazırı Salih Paşa ise buna karşı çıkarak, Osmanlı Devleti'nin mevcut anayasası olan Kanun-i Esasi'ye göre meclisin mutlaka devletin başkentinde toplanması gerektiğini, aksi takdirde kararların gayrimeşru sayılacağını savunmuştur. Bu, görüşmelerdeki en temel 'hukuki' tartışma konusudur.

Adım Adım Çözüm

1
Amasya Görüşmeleri'nin taraflarını ve temel çatışma noktasını belirle.
Temsil Heyeti (Mustafa Kemal) ve İstanbul Hükümeti (Salih Paşa). Ana çatışma: Meclis'in toplanma yeri.
Görüşmelerin diplomatik zeminini anlamak için gereklidir.
2
Temsil Heyeti'nin neden Anadolu'yu istediğini analiz et.
İstanbul'un İtilaf Devletleri tarafından her an işgal edilebileceği ve meclisin bağımsız karar alamayacağı endişesi (güvenlik).
Milli Mücadele tarafının stratejik kaygısını belirlemek için.
3
İstanbul Hükümeti'nin karşı argümanındaki 'hukuki' dayanağı tespit et.
Osmanlı Anayasası olan Kanun-i Esasi'nin, meclisin payitahtta toplanmasını şart koşması.
Hükümetin reddini 'meşru' bir zemine oturtma çabasını anlamak için.

Anahtar Kavram

Hukuki Tanınma ve Anayasal Kısıtlar (Kanun-i Esasi)

İpuçları

1
İstanbul Hükümeti'nin temsilcisi, her türlü değişikliğin o dönemin geçerli anayasasına uygun olması gerektiğini savunmuştur.

Daha Fazla Pratik

Amasya Görüşmeleri sonucunda İstanbul Hükümeti tarafından kabul edilen ve uygulanan TEK ana maddeyi araştırınız (Seçimlerin yapılması ve Meclisin açılması).
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla