Examkin

Soru

Zorluk: Çok zorTBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

1982 Anayasası’nın 76. maddesinde düzenlenen “Milletvekili Seçilme Yeterliliği” hükümleri ve bu hükümlerdeki istisnalar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bir kişinin milletvekili seçilmesine engel teşkil eden bir durum değildir?

  1. A
    Taksirli suçlar hariç, kasten işlenen bir suçtan dolayı toplam 1 yıl 4 ay hapis cezasına hüküm giymiş olup bu cezası genel af ile ortadan kaldırılmış olanlar
  2. Taksirli bir suçtan dolayı toplam 3 yıl hapis cezasına mahkûm edilen ve mahkûmiyet kararı kesinleşmiş olanlarCevap
  3. C
    Kamu hizmetlerinden yasaklı olmamasına rağmen, savurganlığı (müsriflik) nedeniyle mahkemece hakkında kısıtlılık kararı verilmiş olanlar
  4. D
    Okuma yazma bilmesine karşın herhangi bir ilkokul diplomasına veya bitirme belgesine sahip olmayanlar
  5. E
    Zimmet veya irtikâp suçundan mahkûmiyet alıp cezası mahkemece ertelenmiş (tecil edilmiş) olanlar

Cevap

Taksirli bir suçtan dolayı mahkûmiyet alanlar, ceza süresi ne olursa olsun milletvekili seçilme hakkına sahiptirler.
Anayasa'nın 76. maddesi uyarınca milletvekili seçilme yeterliliği düzenlenirken 'taksirli suçlar' açıkça istisna tutulmuştur. Taksirli bir suçtan dolayı (örneğin trafik kazası sonucu birinin yaralanması veya ölmesi) mahkûm olan bir kişi, aldığı cezanın süresi ne olursa olsun milletvekili seçilebilir. Bu durum, kasten işlenen suçlar için geçerli olan '1 yıl veya daha fazla hapis' kuralının dışındadır.

Adım Adım Çözüm

1
Seçilme yeterliliğinin genel şartlarını analiz et.
18 yaş, Türk vatandaşlığı ve en az ilkokul mezuniyeti gibi temel şartlar belirlendi.
Yeterliliğin temel yasal çerçevesini kurmak için gereklidir.
2
Adli sicil ve mahkûmiyet durumlarının seçilme hakkına etkisini değerlendir.
Taksirli suçların, Anayasa'nın 76. maddesindeki kısıtlamalardan (1 yıl kuralı ve af kapsamı) muaf tutulduğu saptandı.
Anayasa'daki 'taksirli suçlar hariç' ifadesi, bu suç türünü süreden bağımsız kılar.
3
Af ve erteleme (tecil) gibi hukuki kurumların seçilme yeterliliği üzerindeki etkisini incele.
Kasten işlenen 1 yıl üzeri suçların ve yüz kızartıcı suçların affa uğrasa dahi engel teşkil ettiği, ertelemenin ise bu engeli kaldırmadığı anlaşıldı.
Affın seçilme yeterliliği üzerindeki etkisinin her suç tipi için aynı olmadığını ayırt etmek gerekir.
4
Kısıtlılık (interdiction) durumunun seçilme yeterliliği ile ilişkisini kur.
Kısıtlı olmanın, suçun niteliğinden bağımsız olarak adaylığa engel olduğu netleştirildi.
Anayasa metninde 'kısıtlı olmayanlar' ifadesi genel bir şart olarak sunulmuştur.

Anahtar Kavram

Milletvekili Seçilme Yeterliliği ve Taksirli Suç İstisnası
Tahmini Süre:2m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

TBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

Bu konudan daha fazla soru