Soru

Zorluk: OrtaSadabat Paktı

1930'lu yıllarda İtalya’nın Habeşistan’ı işgaliyle artan savaş tehdidi karşısında Türkiye, doğu sınırlarını güvence altına almak amacıyla Tahran’da bir dostluk ve saldırmazlık paktı imzalamıştır. Aşağıdakilerden hangisi, 8 Temmuz 1937 tarihinde imzalanan Sadabat Paktı’nın temel özelliklerinden biridir?

  1. A
    Üye devletlerin herhangi bir saldırı durumunda birbirlerine askeri yardım yapma zorunluluğu getirmesi
  2. Üye ülkelerin birbirlerinin iç işlerine karışmamayı ve sınırların dokunulmazlığına saygı duymayı taahhüt etmesiCevap
  3. C
    Balkan Antantı ile birleşerek geniş kapsamlı bir Avrupa-Asya savunma bloğu oluşturması
  4. D
    Milletler Cemiyeti’nin başarısızlığına bir tepki olarak üye ülkeler arasında ortak bir parlamento kurulması
  5. E
    Sınır uyuşmazlıklarını çözmek üzere üye devletlerin katılımıyla daimi bir bölgesel mahkeme tesisi öngörmesi

Cevap

Sadabat Paktı'nın temel özelliği, üye ülkelerin birbirlerinin iç işlerine karışmamayı ve sınır dokunulmazlığına saygı göstermeyi taahhüt etmeleridir.
Sadabat Paktı, Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında Tahran'da imzalanmış bir bölgesel dayanışma girişimidir. Bu pakt ile taraflar, birbirlerinin toprak bütünlüğüne saygı göstereceklerini, ortak çıkarlarını ilgilendiren konularda birbirlerine danışacaklarını ve birbirlerinin iç işlerine karışmayacaklarını garanti etmişlerdir. Bu niteliğiyle pakt, saldırgan bir ittifak değil, savunmacı ve statükoyu korumacı bir saldırmazlık belgesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Paktın imzalanma nedenini ve uluslararası ortamı değerlendiriniz.
1930'lu yıllarda İtalya'nın yayılmacılığına (Habeşistan işgali) karşı bölgesel bir güvenlik ihtiyacı doğmuştur.
Dış tehditler, komşu ülkelerin güvenlik amacıyla bir araya gelmesini zorunlu kılmıştır.
2
Paktın hukuki niteliğini ve üye devletlerin sorumluluklarını analiz ediniz.
Pakt, bir askeri savunma ittifakı değil, bir 'saldırmazlık' ve 'dostluk' antlaşmasıdır.
Üyeler birbirine saldırmamayı ve iç işlerine karışmamayı kabul ederek bölgesel barışı hedeflemişlerdir.

Anahtar Kavram

Bölgesel Güvenlik ve Saldırmazlık Paktları

İpuçları

1
Bu paktın bir 'askeri savunma birliği' mi yoksa bir 'saldırmazlık anlaşması' mı olduğunu düşünün.
2
Atatürk Dönemi dış politikasındaki 'Yurtta sulh, cihanda sulh' ilkesinin bölgesel güvenliğe yansımasını hatırlayın.
3
Paktın üye devletlerin birbirinin sınırlarına ve iç işlerine karşı takınacağı tutumu belirlediğini unutmayın.

Daha Fazla Pratik

Sadabat Paktı'na Suriye'nin neden katılmadığını ve paktın 1955'te kurulan Bağdat Paktı ile farklarını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Paktı imzalayan ülkeler (Türkiye, İran, Irak, Afganistan) arasındaki coğrafi ve siyasi bağı göz önüne alarak, paktın amacının toprak bütünlüğünü korumak olduğunu çıkarabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla