Soru

Zorluk: ZorSiyasi Parti Grupları

19821982 Anayasası ve TBMM İçtüzüğü hükümleri uyarınca, en az 2020 milletvekilinin katılımıyla oluşturulan siyasi parti gruplarının parlamenter sistemdeki işleyişi, hakları ve anayasal sınırları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Siyasi parti grupları, kendi içlerinden belirledikleri bir milletvekilini Meclis Başkanlığı seçimi için aday gösterebilirler.
  2. B
    Milletvekillerinin yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin istemler, siyasi parti gruplarında görüşülebilir ve bu konuda bağlayıcı grup kararı alınabilir.
  3. C
    Meclis soruşturması önergeleri gibi gizli oylama gerektiren hususlar, grup disiplini kapsamında siyasi parti gruplarında müzakere edilebilir.
  4. TBMM'de en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, kanunların anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma hakkına sahiptir.Cevap
  5. E
    TBMM Başkanlık Divanı'nda bulunan tüm görev makamları, mecliste grubu bulunan siyasi partiler arasında üye sayısına bakılmaksızın eşit şekilde dağıtılır.

Cevap

TBMM'de en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubu, kanunların anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma hakkına sahiptir.
Doğru ifade, en fazla üyeye sahip ilk iki siyasi parti grubunun Anayasa Mahkemesi'nde doğrudan iptal davası (soyut norm denetimi) açma yetkisine sahip olduğudur. Bu hak, diğer küçük gruplara veya bireysel milletvekillerine tanınmamış, sadece meclisteki en büyük iki gruba verilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Siyasi parti gruplarının kuruluş ve temel yasaklarını gözden geçirmek.
Gruplar en az 2020 milletvekili ile kurulur; Meclis Başkanlığına aday gösteremezler, dokunulmazlık ve gizli oylama konularında karar alamazlar.
Anayasal yasakların kapsamını netleştirmek.
2
Gruplara tanınan özel hakları (İptal davası gibi) analiz etmek.
Anayasa m. 150150 uyarınca iptal davası açma yetkisi sadece en fazla üyeye sahip iki gruba aittir.
Zorluk seviyesi yüksek olan teknik bir detayı doğrulamak.
3
Başkanlık Divanı'na katılım usulünü kontrol etmek.
Divan üyeliği siyasi parti gruplarının gücü (üye sayısı) oranında dağıtılır.
Seçeneklerdeki orantılı temsil ilkesini teyit etmek.

Anahtar Kavram

Siyasi Parti Gruplarının Hak ve Yasakları

İpuçları

1
Siyasi parti gruplarının Meclis Başkanı seçimi ve yasama dokunulmazlığı gibi konulardaki 'yasaklarını' hatırlayın.
2
Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açma yetkisinin meclisteki her gruba değil, sadece en büyük iki gruba tanındığını düşünün.
3
Meclis Başkanlık Divanı'ndaki temsilin 'eşit' değil 'üye sayısı ile orantılı' olduğunu dikkate alın.

Daha Fazla Pratik

Siyasi parti grupları ile siyasi partilerin merkez teşkilatları arasındaki 'Cumhurbaşkanı adayı gösterme' farkını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla