Soru

Zorluk: ZorUyuşmazlık Mahkemesi

1982 Anayasası’na göre, adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemekle görevli olan Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yapısı ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Mahkeme Başkanı, Anayasa Mahkemesi tarafından kendi asıl üyeleri arasından görevlendirilir.
  2. B
    Anayasa Mahkemesi ile diğer mahkemeler arasındaki görev uyuşmazlıklarında, Anayasa Mahkemesinin kararı esas alınır.
  3. C
    Mahkemenin asıl ve yedek üyeleri, Yargıtay ve Danıştay Genel Kurullarınca kendi üyeleri arasından seçilir.
  4. D
    Uyuşmazlık Mahkemesi üyelerinin görev süresi dört yıldır ve süresi bitenler yeniden seçilebilirler.
  5. Hüküm uyuşmazlığı durumunda mahkemenin karar verebilmesi için, uyuşmazlığa konu olan kararların farklı yargı kolları tarafından verilmiş ve kesinleşmiş olması yeterlidir.Cevap

Cevap

Hüküm uyuşmazlığının oluşması için kararların kesinleşmiş olmasının yanı sıra, bu kararlar arasındaki çelişki nedeniyle bir hakkın yerine getirilmesinin imkansızlaşması şartı aranır.
Hüküm uyuşmazlığının varlığı için yargı yolu farklılığının ve kesinleşmiş kararların olması temel şarttır; ancak en kritik ve 'zor' olan şart, bu kararların birbirine zıt olması nedeniyle davanın konusunun çözümsüz kalması ve hakkın yerine getirilmesinin mümkün olmamasıdır. Bu ek şart sağlanmadan hüküm uyuşmazlığı kararı verilemez.

Adım Adım Çözüm

1
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanlık makamını incele.
Başkanın Anayasa Mahkemesi tarafından kendi üyeleri arasından görevlendirildiği doğrulanır.
Anayasa Madde 158 gereği başkanlık makamı bu şekilde doldurulur.
2
Mahkemenin üye kaynağını ve görev süresini kontrol et.
Üyelerin Yargıtay ve Danıştay'dan seçildiği ve görev sürelerinin 4 yıl olduğu teyit edilir.
Yüksek mahkemeler arası denge ve uzmanlık sağlanması hedeflenir.
3
Anayasa Mahkemesi ile olan ilişkiyi analiz et.
Anayasa Mahkemesi kararlarının üstünlüğü ilkesi tespit edilir.
Norm denetimi yapan mahkemenin diğer yargı kolları üzerindeki anayasal üstünlüğü korunur.
4
Hüküm uyuşmazlığı (conflict of judgments) şartlarını değerlendir.
Sadece kesinleşme değil, hakkın yerine getirilmesinin imkansızlığı şartının da olduğu görülür.
Uyuşmazlık Mahkemesi Kanunu (MSK) ve yerleşik içtihatlar bu ek şartı zorunlu kılar.

Anahtar Kavram

Uyuşmazlık Mahkemesi'nin yargısal yetki sınırları ve hüküm uyuşmazlığı kriterleri.

İpuçları

1
Uyuşmazlık Mahkemesi'nin başkanı ile üyelerinin seçilme usulleri birbirinden farklıdır.
2
Hüküm uyuşmazlığı, görev uyuşmazlığından daha ağır şartlara tabidir; kararların sadece kesinleşmiş olması yetmez.
3
Bir hakkın yerine getirilmesinin olanaksız hale gelmesi ifadesini hatırlamaya çalışın.

Daha Fazla Pratik

Uyuşmazlık Mahkemesi kararlarının yargı yolları üzerindeki bağlayıcılığını ve olumlu/olumsuz görev uyuşmazlığı farklarını tekrar edin.
Tahmini Süre:2m 15s
Bu soruyu puanla