Soru

Zorluk: KolayAnayasa Mahkemesi: Genel Görev ve Yetkileri

Türkiye Cumhuriyeti 1982 Anayasası'na göre yüksek mahkemelerin görev alanlarını gösteren aşağıdaki tabloyu inceleyiniz:

MahkemeTemel Görev Alanı
Anayasa Mahkemesi?
YargıtayAdli yargı kolunda verilen kararların son inceleme mercii
Danıştayİdari yargı kolunda verilen kararların son inceleme mercii
Uyuşmazlık MahkemesiAdli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözümlemek

Yukarıdaki tabloda soru işareti (??) ile belirtilen alana, Anayasa Mahkemesinin görevleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

  1. Kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin Anayasa'ya şekil ve esas bakımlarından uygunluğunu denetlemekCevap
  2. B
    Kamu kurumlarının ve yerel yönetimlerin tüm harcamalarını devlet adına mali açıdan denetlemek
  3. C
    Hâkimlerin ve savcıların atanma, nakil ve disiplin işlemlerini yürüterek mesleki denetim sağlamak
  4. D
    Ülke genelinde uygulanacak olan tüm yönetmeliklerin hukuka uygunluk denetimini ilk derece mahkemesi olarak yapmak
  5. E
    Siyasi partilerin tüzük ve programlarının kanunlara uygunluğunu inceleyerek kayıtlarını tutmak

Cevap

Kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin Anayasa'ya uygunluğunu denetlemek ifadesi getirilmelidir.
Anayasa Mahkemesi'nin asli görevi 'Norm Denetimi'dir. Bu kapsamda kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve TBMM İçtüzüğü'nün Anayasa'ya uygunluğunu hem şekil hem de esas bakımından denetler. Tablodaki boşluğa bu temel yetki gelmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Tablodaki diğer mahkemelerin görevlerini analiz et.
Yargıtay (Adli), Danıştay (İdari) ve Uyuşmazlık Mahkemesi'nin uzmanlık alanları belirlendi.
AYM'nin bu uzmanlık alanlarından farklı olan anayasal denetim rolünü ayırt etmek gerekir.
2
Anayasa Mahkemesinin 1982 Anayasası'ndaki temel işlevini hatırla.
AYM'nin temel görevi kanunların, CBK'ların ve TBMM İçtüzüğü'nün Anayasa'ya uygunluğunu denetlemektir.
Yüksek mahkemeler arasında görev dağılımı anayasal sınırlar dahilinde yapılmıştır.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesinin Norm Denetimi Yetkisi

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesi, adli veya idari davaların esasına girmez, sadece kuralların Anayasa'ya uygunluğunu inceler.
2
Yüksek mahkemelerin isimleri genellikle görev alanlarını yansıtır; Anayasa Mahkemesi 'Anayasa'nın korunması' ile ilgilenir.
3
Kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hiyerarşide Anayasa'nın hemen altında yer alır ve denetimleri doğrudan bu mahkemece yapılır.

Daha Fazla Pratik

Anayasa Mahkemesinin diğer görevleri olan 'Bireysel Başvuru' ve 'Yüce Divan' sıfatlarını da içeren görev listesini inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla