Soru

Zorluk: OrtaAmasya Genelgesi

Amasya Genelgesi'nde yer alan "Vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı tehlikededir." ve "İstanbul Hükümeti üzerine düşen görevi yerine getirememektedir." maddeleri Milli Mücadele'nin gerekçesini; "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." maddesi ise mücadelenin amaç ve yöntemini belirlemiştir. Bu bilgilere dayanarak Amasya Genelgesi'nin Türk tarihi açısından taşıdığı en temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Milli egemenliğe dayalı yeni bir devlet rejiminin işaretlerini veren bir ihtilal bildirisi olmasıCevap
  2. B
    Manda ve himaye fikrinin ilk kez kesin olarak reddedildiği belge olması
  3. C
    İşgallere karşı ilk kez protesto ve mitinglerin yapılmasının istenmesi
  4. D
    Temsil Heyeti'nin tüm yurdu temsil edecek şekilde ulusallaşması
  5. E
    Misak-ı Milli sınırlarının ilk kez çizildiği resmi belge olması

Cevap

Amasya Genelgesi, millet iradesine yaptığı vurguyla saltanat yönetimine karşı bir halk hareketi başlattığı için milli egemenliğe dayalı bir ihtilal bildirisi niteliğindedir.
Amasya Genelgesi, 'milletin azim ve kararı' ifadesiyle ilk kez üstü kapalı da olsa milli egemenlikten bahsetmiş ve İstanbul Hükümeti'nin yetersizliğini vurgulayarak halkı yönetime el koymaya davet etmiştir. Bu özellikleri nedeniyle Türk İnkılabı'nın başlangıcı ve bir 'ihtilal bildirisi' olarak kabul edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Genelgedeki "milletin azim ve kararı" ifadesi analiz edilmelidir.
Bu ifade, gelecekte egemenliğin millete geçeceğinin ve demokratik bir yönetimin kurulacağının ilk işaretidir.
Kurtuluşun yönteminin millete dayandırılması, monarşik yapıya bir başkaldırıdır.
2
Genelgenin İstanbul Hükümeti'ne yönelik tutumu değerlendirilmelidir.
Hükümetin görevini yapamadığının belirtilmesi, mevcut otoritenin meşruiyetinin sorgulandığını gösterir.
Halkın kendi kaderini tayin etmesi çağrısı, genelgeye 'ihtilal' (devrim) karakteri katar.
3
Seçenekler arasında bu siyasi dönüşümü en iyi ifade eden tanım bulunmalıdır.
Genelge, Milli Mücadele'nin yol haritasını çizen temel siyasi belgedir.
Milli egemenlik ve ihtilal vurgusu yapan seçenek, genelgenin tarihsel özünü yansıtır.

Anahtar Kavram

Amasya Genelgesi'nin İhtilal Beyannamesi Niteliği

İpuçları

1
Genelgedeki 'milletin azim ve kararı' ifadesine odaklanın; bu ifade yönetim biçimiyle ilgili ne söylemektedir?
2
Mevcut bir hükümete karşı halkın kendi kararını vermesi çağrısı, siyasi literatürde ne tür bir bildiri olarak adlandırılır?

Daha Fazla Pratik

Amasya Genelgesi'nin bu maddelerinin, ileride hangi Atatürk ilkesiyle doğrudan ilişkili olduğunu araştırınız.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla