Soru

Zorluk: OrtaAmasya Genelgesi

Amasya Genelgesi’nde yer alan "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." maddesi, Millî Mücadele’nin hem amacını hem de yöntemini ortaya koymuştur. Bu maddenin aynı zamanda bir "ihtilal beyannamesi" özelliği taşıması, Türk siyasi hayatı açısından aşağıdakilerden hangisinin ilk kez hedeflendiğini göstermektedir?

  1. Egemenliğin kaynağının kişisel otoriteden alınarak milli iradeye dayandırılmasıCevap
  2. B
    Düzenli ordunun kurularak Batı Cephesi'ndeki Yunan ilerleyişinin durdurulması
  3. C
    Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin İstanbul Hükümeti'nin denetimine girmesi
  4. D
    Saltanat ve hilafet makamlarının yetkilerinin anayasal güvence altına alınması
  5. E
    Mebusan Meclisi'nin derhal İstanbul'da toplanması için baskı yapılması

Cevap

Egemenliğin kaynağının kişisel otoriteden alınarak milli iradeye dayandırılması
Amasya Genelgesi'nde geçen "milletin kararı" ifadesi, egemenliğin artık padişahta değil millette olduğunun ilk resmi işaretidir. Mevcut saltanat rejimine karşı halk iradesini temel alan bir yapıyı öngördüğü için bu belge bir 'ihtilal beyannamesi' olarak kabul edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Metni Analiz Etme
"Milletin azim ve kararı" ifadesinin siyasi karşılığı belirlendi.
Genelge maddesinin kimin iradesini üstün kıldığını anlamak için gereklidir.
2
Kavramsal İlişkilendirme
Milli irade vurgusunun mevcut rejim (Saltanat) ile çeliştiği saptandı.
İhtilal kavramı mevcut düzenin değişmesini ifade eder.
3
Sonuç Çıkarma
Milli egemenliğe dayalı yeni bir devlet düzeninin işaret edildiği sonucuna varıldı.
Milletin kendi geleceğine karar vermesi, padişah otoritesinin sarsılması demektir.

Anahtar Kavram

Milli Egemenlik ve İhtilal Beyannamesi

İpuçları

1
Genelgedeki 'milletin kararı' ifadesinin siyasi yönetim biçimiyle olan ilişkisini düşünün.
2
Bir 'ihtilal', mevcut düzenin ve otoritenin (padişahlık) yerine yeni bir otoritenin (milli irade) gelmesidir.
3
Bu madde, ileride Cumhuriyetin ilanına ve saltanatın kaldırılmasına dayanak oluşturacak olan 'milli egemenlik' ilkesinin ilk kez telaffuz edilmesidir.

Daha Fazla Pratik

Erzurum ve Sivas Kongrelerinde milli egemenlik ilkesinin nasıl daha somut hale geldiğini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Genelgenin gerekçe, amaç ve yöntem kısımlarını ayırarak inceleyin: 'Gerekçe' vatanın tehlikede olması, 'Amaç' bağımsızlık, 'Yöntem' ise milletin azim ve kararıdır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla