Soru

Zorluk: ZorDoğu Cephesi ve Gümrü Antlaşması

Gümrü Antlaşması’nın; "Ermenistan Hükümeti, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından reddedilmiş olan Sevr Antlaşması’nı tanımayacağını ve bu antlaşmanın Ermenistan için de hükümsüz olduğunu açıkça beyan eder." hükmü, Milli Mücadele sürecinde kazanılan ilk diplomatik başarının hukuki temelini oluşturmuştur.

Bu hükmün TBMM Hükümeti açısından doğurduğu siyasi sonuçlar değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

  1. Doğu sınırının günümüzdeki şekliyle kesin ve nihai statüsünü bu antlaşma ile kazanmasıCevap
  2. B
    İtilaf Devletleri tarafından dayatılan paylaşım planlarının bir dış devlet tarafından resmen reddedilmesi
  3. C
    Ermeni Sorunu'nun uluslararası platformdaki iddialarının hukuki dayanağını kaybetmesi
  4. D
    TBMM’nin diplomatik meşruiyetinin ve dış politikadaki manevra alanının genişlemesi
  5. E
    Doğu Cephesi'ndeki askeri birliklerin bir kısmının Batı Cephesi'ne kaydırılmasına olanak sağlanması

Cevap

Doğu sınırının günümüzdeki şekliyle kesin ve nihai statüsünü bu antlaşma ile kazanması
Gümrü Antlaşması (3 Aralık 1920), TBMM'nin uluslararası alandaki ilk siyasi zaferi olup Doğu Anadolu'daki Ermeni iddialarını sona erdirmiştir. Ancak Türkiye'nin doğu sınırının bugünkü kesin ve nihai halini alması, Sakarya Meydan Muharebesi'nden sonra 13 Ekim 1921'de Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan ile imzalanan Kars Antlaşması ile mümkün olmuştur. Dolayısıyla Gümrü Antlaşması için 'kesin ve nihai sınır' ifadesi kullanılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Antlaşma maddesini analiz et
Ermenistan Sevr'i reddederek TBMM'nin şartlarını kabul etmiştir.
Bu durum TBMM'nin ilk diplomatik zaferidir.
2
Doğu sınırının gelişim sürecini hatırla
Doğu sınırı Gümrü (1920), Moskova (1921) ve Kars (1921) antlaşmalarıyla şekillenmiştir.
Sınırın 'nihai' (kesin) hali ancak Kars Antlaşması ile tescil edilmiştir.
3
Seçenekleri karşılaştır
Gümrü Antlaşması sınırı belirleyen ilk adımdır ancak son ve kesin adım değildir.
Öğrencilerin en çok düştüğü yanılgı, Gümrü'nün sınırı tamamen bitirdiğini sanmalarıdır.

Anahtar Kavram

Gümrü Antlaşması ve Doğu Sınırının Diplomatik Süreci
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla