Soru

Zorluk: OrtaTaşra Teşkilatı

Osmanlı Devleti’nin klasik dönem taşra teşkilatlanmasında idari birimler hiyerarşik bir yapıda düzenlenmiştir. Bu düzenleme içerisinde, merkeze bağlı olarak hem yargı görevini yerine getiren hem de bulunduğu bölgenin en üst düzey mülki idarecisi sıfatıyla belediye işlerini ve genel yönetimi yürüten 'kaza' birimi sorumlusu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. KadıCevap
  2. B
    Beylerbeyi
  3. C
    Sancakbeyi
  4. D
    Subaşı
  5. E
    Muhtesip

Cevap

Osmanlı taşra sisteminde kaza biriminin yöneticisi Kadı'dır.
Osmanlı Devleti'nde kaza birimi, sistemin en özgün yapılarından biridir. Bu birimin başında bulunan görevli, doğrudan merkeze (Divan-ı Hümayun'a) bağlı olan Kadı'dır. Kadı, kaza içerisinde hem davalara bakarak adaleti sağlar hem de devletin emirlerini halka tebliğ ederek mülki idareyi yürütür. Bu özelliğiyle Kadı, taşradaki diğer yöneticilerin (Beylerbeyi ve Sancakbeyi) hiyerarşik denetimi altında değil, merkeze karşı doğrudan sorumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Klasik dönem taşra hiyerarşisini analiz etme
İdari birimler büyükten küçüğe: Eyalet, Sancak, Kaza ve Köy şeklinde sıralanır.
Soruda hangi idari birimin sorulduğunu netleştirmek gerekir.
2
Kaza biriminin özelliklerini belirleme
Kaza birimi, yargı ve idarenin birleştiği özel bir birimdir.
Kadı'nın bu birimdeki çift yönlü (adli ve mülki) yetkisini ayırt etmek için gereklidir.
3
Seçeneklerdeki görevlileri eşleştirme
Eyalet -> Beylerbeyi; Sancak -> Sancakbeyi; Kaza -> Kadı; Köy -> Köy Kethüdası.
Yanlış seçenekleri eleyerek doğru sonuca ulaşılmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Osmanlı Taşra Teşkilatı İdari Hiyerarşisi

İpuçları

1
Bu görevli hem bir hukukçu hem de bir validir.
2
Eyalet ve Sancak gibi askeri kökenli idarecilerin aksine, bu görevli 'İlmiye' sınıfına mensuptur.
3
Osmanlı idari taksimatında 'Kaza' biriminin en yetkili ismidir.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı taşra teşkilatındaki görevlilerin 'Seyfiye', 'İlmiye' ve 'Kalemiye' sınıflarına göre dağılımını çalışabilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Bu soruyu puanla