Examkin

Soru

Zorluk: ZorKütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Kütahya-Eskişehir Muharebeleri sonucunda Türk ordusunun Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilmesi, TBMMTBMM’de sert tartışmalara ve moral bozukluğuna yol açmıştır. Bu kritik süreçte Mustafa Kemal Paşa’ya "Başkomutanlık" yetkisinin verilmesi teklifi gündeme geldiğinde, meclis içerisindeki muhalif grubun bu teklife destek vermesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Mustafa Kemal Paşa’nın askerî dehasının savaşı kesin olarak kazanacağına dair sarsılmaz inançları
  2. Olası bir askerî başarısızlığın sorumluluğunu Mustafa Kemal Paşa’ya yükleyerek onu siyaseten tasfiye etme düşüncesiCevap
  3. C
    Meclis hükümeti sisteminden kabine sistemine geçiş yaparak meclis denetimini artırma isteği
  4. D
    Yasama ve yürütme yetkilerinin birbirinden ayrılarak güçler ayrılığı ilkesinin tesis edilmesini sağlamak
  5. E
    İstanbul Hükümeti ile ortak hareket ederek Sevr Antlaşması'nın hafifletilmesini sağlamak

Cevap

Meclisteki muhaliflerin temel amacı, olası bir yenilginin sorumluluğunu Mustafa Kemal Paşa'ya yükleyerek onu etkisiz hale getirmektir.
Kütahya-Eskişehir yenilgisi sonrası Mustafa Kemal Paşa'nın ordunun başına geçmesi yönündeki baskılar artmıştır. Muhalifler, ordunun başında bizzat bulunacak bir liderin başarısız olması durumunda, bu başarısızlığın meclise veya kendilerine değil, doğrudan liderin şahsına ait olacağını hesaplamışlardır. Bu sayede Mustafa Kemal Paşa'yı siyasi olarak tasfiye etmeyi amaçlamışlardır.

Adım Adım Çözüm

1
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın askeri ve siyasi sonuçlarını analiz etme
Yenilgi sonrası ordunun Sakarya'nın doğusuna çekilmesi, mecliste Mustafa Kemal Paşa'ya yönelik ağır eleştirilerin başlamasına neden olmuştur.
Başarısızlık dönemlerinde muhalefetin güçlenmesi doğal bir siyasi süreçtir.
2
Başkomutanlık Kanunu teklifine karşı oluşan tepkileri değerlendirme
Teklif meclise geldiğinde hem destekleyenler hem de karşı çıkanlar olmuştur; ancak karşı çıkan muhalif grubun bir kısmı sonradan destek vermiştir.
Muhaliflerin desteği, samimi bir güvenden ziyade stratejik bir hamledir.
3
Muhaliflerin destekleme motivasyonunu saptama
Muhalifler, 'Ordunun başına geç ve bizi kurtar, kurtaramazsan sorumlusu sensin' mantığıyla hareket etmişlerdir.
Başkomutanlık, tüm yetkilerin yanı sıra tüm sorumluluğu da tek kişiye yükleyen bir makamdır.

Anahtar Kavram

Başkomutanlık Kanunu ve Meclis İçi Siyasi Stratejiler

İpuçları

1
Savaş kaybedildiğinde faturanın kime kesileceğini düşünün.
2
Muhaliflerin Mustafa Kemal Paşa ile olan siyasi rekabetini göz önüne alın.
3
Başkomutanlık yetkisi hem en yüksek güç hem de en ağır sorumluluk demektir.

Daha Fazla Pratik

Başkomutanlık Kanunu'nun kabulünden sonra yayımlanan Tekalif-i Milliye Emirleri'nin niteliğini ve halk üzerindeki etkilerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Siyasi 'sorumluluk' kavramı üzerinden şıklar elenebilir. Muhalif bir grup genellikle başarıyı paylaşmak değil, başarısızlığı rakibine yüklemek ister.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

Kütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Bu konudan daha fazla soru