Türkiye’nin Ocak ayı ortalama indirgenmiş izoterm haritası incelendiğinde, en yüksek sıcaklık değerlerine sahip olan ve eğrilerinin sadece Akdeniz ve Güney Ege kıyı şeridinde yer aldığı görülmektedir. Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Enlem ve denizellik etkilerinin bir arada bulunmasıCevap
- BBölgenin ortalama yükseltisinin deniz seviyesine çok yakın olması
- CToros Dağları'nın iç kesimlerden gelen soğuk hava kütlelerini engellemesi
- DBakı etkisine bağlı olarak güneş ışınlarının düşme açısının artması
- EBölgede görülen maki bitki örtüsünün ısı kaybını azaltması
Cevap
Enlem ve denizellik etkilerinin bir arada bulunması seçeneği doğrudur.
İndirgenmiş izoterm haritalarında yer şekilleri ve yükselti etkisi ortadan kaldırıldığı için sıcaklık dağılışı enlem (matematik konum) ve denizellik/karasallık (özel konum) faktörlerine kalır. Ocak ayında kış şartları yaşandığı için Türkiye'nin en güneyi (Ekvator'a en yakın) ve deniz kıyısı (ısı kaybı daha az) olan Akdeniz ve Güney Ege kıyıları en yüksek sıcaklık değerlerine ulaşır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
İndirgenmiş sıcaklık haritalarında yükselti faktörü yok sayıldığı için, sıcaklık dağılışı temel olarak enlem ve denizellik-karasallık ilişkisiyle açıklanır.
İpuçları
1
Soruda 'indirgenmiş' kelimesine dikkat et; bu kelime yükseltinin etkisinin silindiği anlamına gelir.
2
Ocak ayında denizlerin karalardan daha yavaş soğuduğunu ve güney enlemlerin daha sıcak olduğunu hatırla.
3
Seçeneklerde yükseltiyle ilgili bir ifade varsa onu doğrudan eleyebilirsin çünkü indirgenmiş haritalarda yükselti yoktur.
Daha Fazla Pratik
Temmuz ayı indirgenmiş izoterm haritasını inceleyerek en yüksek sıcaklıkların neden Güneydoğu Anadolu'da toplandığını araştırın.
Alternatif Yöntem
Sıcaklık haritası sorularında eğer 'indirgenmiş' deniliyorsa, cevap seçeneklerinden 'yükselti, dağlar, engebe' gibi terimleri içeren şıkları eleyerek doğrudan matematik konum (enlem) ve denizellik faktörlerine odaklanabilirsiniz.
Tahmini Süre:50s