Examkin

Soru

Zorluk: ZorAnayasa Mahkemesi: Genel Görev ve Yetkileri

Anayasa Mahkemesi, 1982 Anayasası uyarınca Türkiye'deki en yüksek yargı organlarından biri olarak yargısal, denetimsel ve idari birçok görevle donatılmıştır. Mahkemenin yetki alanı anayasal normların denetiminden yüksek kademedeki devlet yetkililerinin yargılanmasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsar.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Anayasa Mahkemesinin görev ve yetkileri arasında yer almaz?

  1. A
    Siyasi partilerin mali denetimini yapmak
  2. Yüksek Seçim Kurulu üyelerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılamakCevap
  3. C
    Anayasa değişikliklerini sadece şekil bakımından denetlemek
  4. D
    Milletvekilliğinin düşmesi kararlarına karşı yapılan iptal istemlerini karara bağlamak
  5. E
    Uyuşmazlık Mahkemesine başkanlık edecek üyeyi kendi üyeleri arasından seçmek

Cevap

Yüksek Seçim Kurulu üyelerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan sıfatıyla yargılamak ifadesi yanlıştır; çünkü YSK üyeleri Yüce Divan'da yargılanan kişiler arasında değildir.
Doğru cevap olan 'Yüksek Seçim Kurulu üyelerini Yüce Divan sıfatıyla yargılamak' ifadesi yanlıştır. 1982 Anayasası'nın 148. maddesinde Anayasa Mahkemesi'nin Yüce Divan sıfatıyla yargılayacağı kişiler sınırlı (tahdidi) olarak sayılmıştır. Bu listede Yüksek Seçim Kurulu (YSK) başkan ve üyeleri yer almamaktadır. YSK bir 'yüksek mahkeme' statüsünde olmadığı için üyeleri de bu özel yargılama usulüne tabi değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Anayasa Mahkemesinin norm denetimi yetkisini incele.
Mahkeme; kanunlar, CB kararnameleri ve Meclis içtüzüğünün anayasaya uygunluğunu denetler. Anayasa değişikliklerini ise sadece şekil yönünden denetler.
Yetki sınırlarını belirlemek için temel ayrımı yapmak gerekir.
2
Siyasi partilerle ilgili görevleri değerlendir.
Siyasi partilerin kapatılmasına, devlet yardımından yoksun bırakılmasına ve mali denetimlerine (Sayıştay aracılığıyla) Anayasa Mahkemesi karar verir.
Siyasi partiler üzerindeki denetim yetkisinin kapsamını belirlemek gerekir.
3
Yüce Divan sıfatıyla yargılanacak kişilerin listesini (Madde 148) kontrol et.
Listede; Cumhurbaşkanı, CB Yardımcıları, Bakanlar, yüksek mahkeme üyeleri, Sayıştay, HSK üyeleri ve Kuvvet Komutanları yer alır; ancak YSK üyeleri bulunmaz.
En sık karıştırılan ve detay bilgi gerektiren 'Yüce Divan' kapsamını netleştirmek gerekir.

Anahtar Kavram

Anayasa Mahkemesinin Yüce Divan yargılamasındaki kişi bakımından yetki sınırı (Ratione Personae).

İpuçları

1
Anayasa Mahkemesinin 'Yüce Divan' sıfatıyla yargıladığı kişilerin listesini hatırlayın.
2
Yüksek Seçim Kurulu (YSK) bir yüksek mahkeme midir, yoksa seçimlerin yönetimiyle görevli anayasal bir kurum mudur?
3
Yüce Divan listesinde yüksek mahkeme üyeleri (Yargıtay, Danıştay, Sayıştay) vardır; ancak YSK bu listede yer almaz.

Daha Fazla Pratik

Yüce Divan listesinden 2017 değişikliği ile çıkarılan 'Jandarma Genel Komutanı' ve listeye eklenen 'Hava, Kara, Deniz Kuvvetleri Komutanları' ayrımını inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Anayasa Mahkemesi: Genel Görev ve Yetkileri

Bu konudan daha fazla soru