Soru

Zorluk: Çok zorHukuk Alanında Yapılan İnkılaplar

19261926 yılında kabul edilen Türk Medeni Kanunu’nun gerekçesinde Adliye Vekili Mahmut Esat Bozkurt; "Yürürlükteki mecelle, kaynağını dinden aldığı için değişen hayat şartları karşısında yetersiz kalmıştır. Egemenlik kayıtsız şartsız millete ait olduğuna göre, hukuk da kaynağını doğrudan bu iradeden almalıdır." ifadelerini kullanmıştır. Bu gerekçeler doğrultusunda gerçekleştirilen hukuk devriminin, hukukun meşruiyet temeli bakımından ortaya koyduğu en köklü değişim aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Hukukun dayanağının ilahi ve geleneksel referanslardan arındırılarak akla, bilime ve milli iradeye dayandırılmasıCevap
  2. B
    Yargı yetkisinin sadece şer’iyye mahkemelerine verilerek yargıda birliğin sağlanmaya çalışılması
  3. C
    Mecelle'nin içeriğinin Batı hukukundaki teknik terimlerle güncellenerek yürürlükte tutulması
  4. D
    Kişisel hak ve özgürlüklerin kısıtlanarak devlet otoritesinin hukuk yoluyla mutlaklaştırılması
  5. E
    Dinsel kuralların sadece aile hukuku alanında geçerli olacak şekilde anayasa güvencesine alınması

Cevap

Hukukun dayanağının ilahi ve geleneksel referanslardan arındırılarak akla, bilime ve milli iradeye dayandırılması
Türk Medeni Kanunu ile hukukun kaynağı ilahi emirlerden (fıkıh) alınarak, toplumun ihtiyaçlarına göre değişebilen akılcı ve milli iradeye dayalı bir yapıya kavuşturulmuştur. Bu durum, laik hukuk devletinin en temel dayanağıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki anahtar kavramları analiz etme
"Kaynağını dinden alan" yapı ile "Egemenliğin millete ait olması" arasındaki çatışma tespit edildi.
Gerekçede eski sistemin neden yetersiz kaldığı ve yeni sistemin hangi temele oturacağı belirtilmiştir.
2
Hukukun meşruiyet kaynağındaki değişimi belirleme
Hukukun meşruiyetinin 'ilahi irade'den (teokrasi) 'insan aklı ve milli irade'ye (laiklik/demokrasi) geçtiği anlaşıldı.
Mahmut Esat Bozkurt'un vurgusu, hukukun kaynağının laikleştirilmesidir.
3
Doğru seçeneği paradigma değişimiyle eşleştirme
Hukukun temel referans noktasının değişmesi, en köklü paradigma değişimidir.
Sadece kanunların değişmesi değil, kanunların neden itaat edilmesi gerektiğine dair temel mantık değişmiştir.

Anahtar Kavram

Hukuk Devrimi ve Laik Hukuk Paradigması

İpuçları

1
Gerekçedeki 'kaynağını dinden alan' ile 'egemenliğin millete ait olması' arasındaki zıtlığa odaklanın.
2
Hukukun meşruiyetinin (haklılığının) artık gökyüzünden yeryüzüne indiğini düşünün.
3
Paradigma değişimi; bir sistemin dayandığı temel inanç ve yöntemin tamamen yer değiştirmesidir.

Daha Fazla Pratik

Mahmut Esat Bozkurt'un Ankara Hukuk Mektebi açılışındaki konuşmasını inceleyerek hukuk ve ihtilal ilişkisini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla