Examkin

Soru

Zorluk: OrtaKanun Yapım Süreci

1982 Anayasası’na göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından yürütülen kanun yapım süreci ve bu sürecin aşamalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Milletvekilleri, hazırladıkları gerekçeli teklifleri TBMM Başkanlığına sunarak yasama sürecini başlatma yetkisine sahiptir.
  2. B
    TBMM Başkanlığına sunulan teklifler, önce ilgili ihtisas komisyonlarında görüşülüp kabul edildikten sonra Genel Kurul gündemine sevk edilir.
  3. C
    Cumhurbaşkanı, Meclis tarafından kabul edilen kanunları 15 gün içerisinde yayımlar ya da bir daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderir.
  4. TBMM Genel Kurulu tarafından alınan Parlamento Kararları da kanunlar gibi onaylanmak veya geri gönderilmek üzere Cumhurbaşkanına gönderilir.Cevap
  5. E
    Kanunlar, metinlerinde yürürlüğe giriş tarihiyle ilgili özel bir düzenleme yer almadığı takdirde Resmi Gazete’de yayımlandıkları gün yürürlüğe girer.

Cevap

TBMM tarafından alınan Parlamento Kararları, kanunlardan farklı olarak Cumhurbaşkanının onayına veya geri gönderme (veto) yetkisine tabi değildir; bu nedenle bu kararlar yasalaşma süreci bakımından kanunlarla aynı prosedürü izlemezler.
Parlamento Kararları, TBMM'nin sadece kendi iradesiyle gerçekleştirdiği işlemlerdir. Kanunların aksine, bu kararların büyük çoğunluğu Cumhurbaşkanına onaylanmak üzere gönderilmez ve Cumhurbaşkanının bu kararları 'bir daha görüşülmek üzere' Meclise geri gönderme yetkisi bulunmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Kanun teklifi yetkisini belirleme
Sadece milletvekillerinin teklif sunabileceği teyit edildi.
Yürütme organının (Cumhurbaşkanı/Bakanlar) doğrudan kanun teklif etme yetkisi yoktur (Bütçe hariç).
2
Komisyon ve Genel Kurul aşamasını inceleme
Tekliflerin önce komisyonlarda, sonra Genel Kurul'da görüşüldüğü doğrulandı.
Yasama faaliyetlerinin teknik hazırlığı komisyonlarda yapılır.
3
Cumhurbaşkanının yetkisini değerlendirme
15 günlük inceleme ve geri gönderme yetkisi doğrulandı.
Anayasa'nın 89. maddesi bu süreyi ve yetkiyi tanımlar.
4
Yürürlük tarihini kontrol etme
Resmi Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girme kuralı doğrulandı.
Mevzuattaki güncel düzenleme budur.
5
Kanun ve Parlamento Kararı ayrımını yapma
Parlamento Kararlarının Cumhurbaşkanına gitmediği saptandı.
Parlamento Kararları Meclis'in kendi iç işleyişi veya özel yetkileriyle ilgilidir ve kural olarak yürütme denetimine tabi değildir.

Anahtar Kavram

Kanun ile Parlamento Kararı Arasındaki Farklar

İpuçları

1
Yasama organının her işlemi Cumhurbaşkanı denetimine tabi değildir.
2
Meclis İçtüzüğü değişikliği veya bir milletvekilinin dokunulmazlığının kaldırılması gibi 'Parlamento Kararları'nın kimin tarafından ilan edildiğini hatırlayın.
3
Parlamento Kararları kural olarak Cumhurbaşkanına gönderilmez ve veto edilemez. Bu temel fark, sorudaki yanlış ifadeyi bulmanızı sağlayacaktır.

Daha Fazla Pratik

Bütçe Kanunu'nun veto edilememe durumunu ve Parlamento Kararlarının yargısal denetim istisnalarını (İçtüzük, Dokunulmazlık, Üyelik düşmesi) inceleyebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Kanun Yapım Süreci

Bu konudan daha fazla soru