Soru

Zorluk: ZorHukuk Alanında Yapılan İnkılaplar

Yeni Türk Devleti’nde hukuk sisteminin laikleşmesi ve modernize edilmesi süreci, sadece yeni kanunların kabulüyle değil, aynı zamanda eski kurumların tasfiyesi ve yargı yetkisinin parçalı yapısının sona erdirilmesiyle gerçekleşmiştir.

Bu doğrultuda, 33 Mart 19241924 tarihinde gerçekleştirilen aşağıdaki düzenlemelerden hangisi, yargı üzerindeki dini otorite birliğine son vererek adli işlerin tamamen laik bir kurum olan Adliye Vekâleti’ne (Adalet Bakanlığı) devredilmesini sağlamıştır?

  1. Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti’nin kaldırılmasıCevap
  2. B
    Halifeliğin kaldırılması
  3. C
    Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabulü
  4. D
    Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Vekâleti'nin kaldırılması
  5. E
    Ankara Hukuk Mektebi'nin açılması

Cevap

Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti’nin kaldırılması
Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti’nin kaldırılması, Osmanlı Devleti’nden kalan ve yargı üzerinde dini otoriteye dayanan parçalı yapının kurumsal olarak sona erdirilmesini sağlamıştır. Bu düzenleme ile adli ve dini işler birbirinden ayrılmış, tüm yargı işleri laik bir devlet organı olan Adliye Vekâleti’ne devredilerek hukuk birliğinin kurumsal temeli atılmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
33 Mart 19241924 tarihinde gerçekleştirilen eş zamanlı inkılapları analiz et.
Halifelik, Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti, Erkan-ı Harbiye Vekâleti kaldırılmış ve Tevhid-i Tedrisat kabul edilmiştir.
Bu tarihteki reformların her biri farklı bir toplumsal/kurumsal alanı (siyaset, hukuk, ordu, eğitim) hedeflemiştir.
2
Hukuk ve yargı alanındaki kurumsal değişimi belirle.
Şer’iyye işlerinin yönetimi Adliye Vekâleti'ne devredilmiştir.
Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti hem dini işleri hem de yargısal/vakıf işlerini yürüten hibrit bir yapıydı.
3
Bu değişimin hukuk birliği üzerindeki etkisini değerlendir.
Yargı yetkisi tek bir laik otoritede toplanarak 'hukuk birliği' yolunda en kritik kurumsal adım atılmıştır.
Kurumsal laikleşme tamamlanmadan medeni kanun gibi içeriksel reformların uygulanması mümkün olmayacaktı.

Anahtar Kavram

Hukuk Birliği ve Yargıda Kurumsal Laikleşme

İpuçları

1
Bu düzenleme, Halifeliğin kaldırıldığı gün (33 Mart 19241924) gerçekleşen bir dizi 'üç Mart' devriminden biridir.
2
Yargı işlerinin laik bir bakanlık olan Adalet Bakanlığı'na devredilmesi, dini temelli bir bakanlığın tasfiyesini gerektirir.
3
Söz konusu düzenleme, hem din hem de vakıf işlerini düzenleyen 'Şer'iyye ve Evkaf' biriminin kaldırılmasıdır.

Daha Fazla Pratik

Şer’iyye Mahkemelerinin kapatılması (88 Nisan 19241924) ile Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti’nin kaldırılması arasındaki farkı araştırarak yargı birliği sürecini pekiştirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla