Soru

Zorluk: OrtaII. Meşrutiyet Dönemi ve Siyasi Partiler

Osmanlı Devleti'nin son dönemindeki siyasi rekabet, devletin kurtuluşu için önerilen farklı idari ve ekonomik programlar üzerinden şekillenmiştir. Bu süreçte II.II. Meşrutiyet'in ilanını takip eden siyasi atmosferde, İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin savunduğu "merkeziyetçi" yapıya alternatif olarak; yerinden yönetim (adem-i merkeziyet) ve bireysel girişim (teşebbüs-ü şahsi) temelli bir programı savunan siyasi figür aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Ahmet Rıza Bey
  2. Prens SebahattinCevap
  3. C
    Mehmet Talat Paşa
  4. D
    Mizancı Murat
  5. E
    Ömer Seyfettin

Cevap

Yerinden yönetim ve bireysel girişim ilkelerini savunan siyasi figür Prens Sebahattin'dir.
Prens Sebahattin, Osmanlı Devleti'nin merkeziyetçi yapısının dağılmayı hızlandırdığını savunmuş; bunun yerine yerel yönetimlerin güçlendirilmesini (adem-i merkeziyet) ve İngiliz modeline benzer bireysel girişimciliğin (teşebbüs-ü şahsi) desteklenmesi gerektiğini ileri sürmüştür. Bu görüşler, dönemin ilk muhalefet partisi olan Osmanlı Ahrar Fırkası'nın programının temelini oluşturmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
II.II. Meşrutiyet dönemindeki ana siyasi ayrımı belirle.
Dönemin siyasi hayatı merkeziyetçilik (İttihat ve Terakki) ve adem-i merkeziyetçilik (Ahrar/Muhalefet) ekseninde ikiye bölünmüştür.
Soruda sorulan programatik farkı anlamak için temel kutuplaşmayı saptamak gerekir.
2
"Adem-i merkeziyet" ve "Teşebbüs-ü şahsi" kavramlarını analiz et.
Bu kavramlar, devletin yerelden yönetilmesini ve ekonomik kalkınmanın devlet eliyle değil, bireylerin girişimiyle olmasını savunan liberal bir anlayışı temsil eder.
Kavramların hangi siyasi düşünceye ait olduğunu bilmek doğru isme ulaşmayı sağlar.
3
Seçeneklerdeki isimlerin savunduğu görüşleri karşılaştır.
Ahmet Rıza ve Talat Paşa merkeziyetçidir. Ömer Seyfettin Türkçü bir yazardır. Prens Sebahattin ise bu liberal programın asıl kuramcısı ve savunucusudur.
Liderlerin ideolojik kimliklerini eşleştirmek soruyu çözüme kavuşturur.

Anahtar Kavram

II. Meşrutiyet Dönemi Siyasi Görüşler ve Adem-i Merkeziyetçilik

İpuçları

1
Bu isim, Osmanlı hanedanına mensup olup Jön Türklerin 'liberal' kanadını temsil eder.
2
Savunduğu görüşler, devletin kurtuluşu için İngiliz tipi bir yönetim ve ekonomi modelini örnek almaktadır.
3
'Teşebbüs-ü Şahsi ve Adem-i Merkeziyet Cemiyeti' adlı oluşumun kurucusudur.

Daha Fazla Pratik

İttihat ve Terakki'nin merkeziyetçi politikaları ile Osmanlı Ahrar Fırkası'nın programını karşılaştıran bir tablo hazırlayarak aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla