Soru

Zorluk: OrtaII. Göktürk (Kutluk) Devleti

II. Göktürk (Kutluk) Devleti, Türk tarihinde millî bilincin en üst seviyeye ulaştığı ve Türk adının siyasi bir varlık olarak yeniden yükseldiği bir dönemdir. Bilge Kağan, Kültigin ve Vezir Tonyukuk gibi devlet adamlarının faaliyetleri, bu dönemin Türk kültürü açısından bir 'uyanış' olarak nitelendirilmesini sağlamıştır.

Buna göre, II. Göktürk Devleti'nin sahip olduğu aşağıdaki özelliklerden hangisinin 'millî kimliğin inşası ve bağımsızlık ruhunun korunması' amacına hizmet ettiği savunulamaz?

  1. A
    Kendilerine özgü 38 harfli bir alfabenin geliştirilerek kullanılması
  2. Maniheizm ve Budizm gibi dinlerin kabul edilerek yerleşik yaşamın benimsenmesiCevap
  3. C
    Orhun Abideleri'nde Türk milletine geçmişteki hatalarından ders çıkarma çağrısı yapılması
  4. D
    Kutluk Kağan'ın 'İlteriş' unvanını alarak parçalanmış Türk boylarını bir bayrak altında toplaması
  5. E
    Çin esaretine karşı Kürşad ihtilali ile başlayan ve Kutluk Kağan ile başarıya ulaşan bir bağımsızlık mücadelesinin verilmesi

Cevap

Maniheizm ve Budizm gibi dinlerin kabul edilerek yerleşik yaşamın benimsenmesi seçeneği II. Göktürk Devleti'ne ait değildir.
Doğru cevap olan ifade Uygurlar dönemine ait bir özelliktir. II. Göktürk Devleti'nde Maniheizm gibi dinler kabul edilmemiş; aksine Bilge Kağan bu dinleri benimseme isteğini dile getirdiğinde Vezir Tonyukuk, bu dinlerin Türklerin savaşçı ve millî özelliklerini zayıflatacağını belirterek karşı çıkmıştır. Bu durum devletin millî kimliğini koruma hassasiyetini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Devletin temel özelliklerini analiz et.
II. Göktürk Devleti milliyetçi bir yapıdadır; bağımsızlık mücadelesi (Kutluk Kağan), millî alfabe ve yazılı eserler (Orhun Abideleri) ön plandadır.
Soruda istenen 'savunulamaz' ifadesini bulmak için devletin gerçek özelliklerini tespit etmek gerekir.
2
Din ve yaşam tarzı değişikliğini değerlendir.
Maniheizm ve Budizm dinlerinin kabulü, Türklerin yaşam tarzını değiştirmiş ve yerleşik hayata geçilmesine neden olmuştur.
Bu köklü değişim II. Göktürk döneminde değil, Uygurlar döneminde (Bögü Kağan) gerçekleşmiştir.

Anahtar Kavram

II. Göktürk Devleti'nin Milliyetçi Karakteri ve Uygur Ayrımı

Daha Fazla Pratik

Vezir Tonyukuk'un Bilge Kağan'a Maniheizm ve Budizm konusundaki uyarılarını içeren kaynakları inceleyerek II. Göktürklerin milliyetçi devlet politikasını pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla