Examkin

Soru

Zorluk: ZorTBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

19821982 Anayasası'nda düzenlenen milletvekili seçilme yeterliliği hükümleri dikkate alındığında, aşağıda hukuki geçmişine dair bilgi verilen kişilerden hangisinin milletvekili seçilmesi önünde anayasal bir engel bulunmaktadır?

  1. A
    Taksirli bir suçtan dolayı 2020 ay hapis cezasına mahkum edilmiş ve bu cezası infaz edilmiş olan bir kişi
  2. B
    Kasten işlediği bir suçtan dolayı 99 ay hapis cezasına çarptırılmış ve cezası ertelenmiş (tecil edilmiş) olan bir kişi
  3. C
    Hakkında verilen kısa süreli hapis cezası, mahkemece 'adli para cezasına' çevrilmiş olan ve bu cezayı ödeyen bir kişi
  4. D
    Kamu görevinden bir disiplin soruşturması neticesinde ihraç edilen ve memuriyet haklarını kaybeden bir kişi
  5. 'Sahtecilik' suçundan dolayı 66 ay hapis cezasına mahkum olmuş, ancak daha sonra yayımlanan bir genel af kapsamına alınmış olan bir kişiCevap

Cevap

Sahtecilik gibi yüz kızartıcı suçlardan hüküm giyenler, süreye bakılmaksızın ve af kapsamına alınsalar dahi milletvekili seçilemezler.
Doğru cevap, yüz kızartıcı suçların (sahtecilik, hırsızlık, dolandırıcılık, rüşvet vb.) anayasal statüsünü yansıtmaktadır. 19821982 Anayasası'nın 7676. maddesine göre; sahtecilik gibi suçlardan hüküm giyenler, aldıkları ceza miktarı ne kadar az olursa olsun (örneğin 11 gün bile olsa) ve bu cezalar bir genel veya özel af ile ortadan kaldırılsa dahi ömür boyu milletvekili seçilme yeterliliğini kaybederler.

Adım Adım Çözüm

1
Suçun niteliğini analiz etme
Seçeneklerdeki suçlar 'taksirli', 'kasten' ve 'yüz kızartıcı' olarak ayrıştırılır.
Anayasa, suç türüne göre farklı yeterlilik sınırları belirlemiştir.
2
Ceza sürelerini ve infaz durumlarını değerlendirme
Taksirli suçlarda süre sınırı yoktur; kasten suçlarda sınır 11 yıldır; yüz kızartıcı suçlarda ise süre önemsizdir.
Anayasa 7676. maddeye göre kasten işlenen suçlarda 11 yıl sınırı, yüz kızartıcı suçlarda ise mutlak engel kuralı geçerlidir.
3
Af ve disiplin cezası durumunu inceleme
Yüz kızartıcı suçlarda af engeli kaldırmazken, disiplin cezaları milletvekilliği için engel sayılmaz.
Anayasa metninde yüz kızartıcı suçlar için 'affa uğramış olsalar bile' ibaresi açıkça yer almaktadır.

Anahtar Kavram

Milletvekili Seçilme Engelleri (Adli Sicil ve Disiplin Kaydı)

İpuçları

1
Anayasa'nın hangi suç türlerini 'affa uğramış olsalar bile' seçilmeye engel olarak saydığını hatırlayın.
2
Kasten işlenen suçlardaki 11 yıllık süre sınırı ile yüz kızartıcı suçlardaki mutlak engel arasındaki farka odaklanın.
3
Sahtecilik, hırsızlık ve rüşvet gibi suçlar 'yüz kızartıcı suç' kategorisindedir ve bu suçlarda af, seçilme hakkını geri getirmez.

Daha Fazla Pratik

Milletvekili adaylığı için görevinden çekilmesi gereken kamu görevlileri ve bu kişilerin seçilemedikleri takdirde görevlerine dönüp dönemeyecekleri konusunu inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Soruyu çözerken suçları 'Taksirli' (Engel değil), 'Kasten > 1 yıl' (Engel) ve 'Yüz Kızartıcı' (Süre ve af gözetmeksizin engel) şeklinde üçlü bir tabloya ayırarak elediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla

Konular

TBMM Üyeliği ve Seçilme Yeterliliği

Bu konudan daha fazla soru