Soru

Zorluk: ZorDiğer Noktalama İşaretleri (Kesme, Tırnak, Yay Ayraç, Çizgiler)

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama işaretlerinin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Ahmet Hamdi Tanpınar, "Huzur" romanında —İstanbul'un her köşesini bir tablo gibi işleyerek— Doğu-Batı sentezini sorgular.
  2. B
    TDK'nin yayımladığı son kılavuzda, "e-posta" kelimesinin yazımıyla ilgili herhangi bir değişikliğe rastlanmamaktadır.
  3. C
    Alm.dan Türkçeye geçen teknik terimler üzerine yapılan bu kapsamlı çalışma, dil bilimciler tarafından ilgiyle karşılandı.
  4. D
    Sanatçı, son şiirinde (1940'lı yılların toplumsal ruhunu yansıtır) halk dilinin sadeliğinden yararlanmayı tercih etmiş.
  5. Manyas Gölümüz'ün ekosistemini korumak amacıyla yürütülen projeler, uluslararası fonlarca destekleniyor.Cevap

Cevap

Manyas Gölümüz'ün ifadesinde kesme işaretinin kullanılması hatalıdır; doğrusu "Manyas Gölümüzün" şeklinde olmalıdır.
Türk Dil Kurumu'nun güncel kurallarına göre, sonunda 3. tekil kişi iyelik eki (Manyas Göl-ü) bulunan özel adlara, bu ek dışında başka bir iyelik eki (Manyas Göl-ümüz) getirildiğinde kesme işareti kullanılmaz. Bu nedenle 'Manyas Gölümüz'ün' ifadesi hatalıdır; doğru biçimi 'Manyas Gölümüzün' olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki noktalama işaretlerini (tırnak, kısa çizgi, kesme işareti, yay ayraç) tespit ediniz.
Tüm seçeneklerde farklı noktalama işaretlerinin bir arada kullanıldığı karmaşık yapılar görülmektedir.
Sorunun hard (zor) düzeyi, birden fazla noktalama kuralının aynı anda sorgulanmasını gerektirir.
2
Özellikle iyelik eki almış özel adlara getirilen yeni eklerin kesme işaretiyle ayrılma kuralını inceleyiniz.
Türk Dil Kurumu kuralına göre; sonunda 3. tekil kişi iyelik eki olan özel ada (-ı, -i, -u, -ü), bu ek dışında başka bir iyelik eki getirildiğinde kesme işareti konmaz.
Bu kural, KPSS gibi üst düzey sınavlarda en çok karıştırılan ve ayırt edici olan noktalama kurallarından biridir.
3
"Manyas Gölü" özel adını ve bu ada getirilen eki analiz ediniz.
"Manyas Gölü" ifadesi zaten bir iyelik ekiyle (-ü) kurulmuştur. Buna birinci çoğul şahıs iyelik eki (-müz) getirildiğinde "Manyas Gölümüz" olur ve kural gereği kesme işareti kullanılmadan ekler eklenir.
Manyas Gölümüz'ün yazımı, kuralın açık bir ihlalidir; doğru yazım "Manyas Gölümüzün" olmalıdır.

Anahtar Kavram

İyelik Eki Değişikliği ve Kesme İşareti Kullanımı

Alternatif Yöntem

Kesme işareti sorularında kurum adları (Bakanlık, Kurum) ile bu özel iyelik kuralını (Boğaz Köprümüz, Kuşadamız) öncelikle kontrol etmek, sınavda zaman kazandıran bir stratejidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla