Osmanlı Devleti’nde yılında uygulamaya konulan Malikâne Sistemi ile mukataa toprakların vergi gelirlerinin ihale süresi 'kayd-ı hayat' (ömür boyu) şartına bağlanmıştır. Bu sistemde, ihaleyi kazanan kişiden 'muaccele' denilen peşin bir ödeme alınırken, yıllık ödemeler de (müeccele) devam etmiştir.
Devletin bu düzenleme ile mültezimlerin kısa vadeli kâr hırsını engelleyerek reayayı ve üretim alanlarını korumayı hedeflemesi, Malikâne Sistemi'ni klasik iltizam sisteminden ayıran hangi temel özelliğe dayanmaktadır?
- AToprakların mülkiyetinin 'mülk arazi' statüsüne dönüştürülerek mültezime hibe edilmesine
- Vergi toplama hakkının süreli olmaktan çıkarılıp ömür boyu verilmesiyle mültezimin toprak üzerinde uzun vadeli çıkar birliği kurmasınaCevap
- Cİltizam bedellerinin sadece askeri sınıf mensupları (seyfiye) tarafından ödenmesine izin verilmesine
- DMiri arazilerin kullanım hakkının doğrudan vakıf yönetimlerine devredilmesine
- EToprakların gelirlerine göre Has, Zeamet ve Tımar şeklinde yeniden sınıflandırılmasına
Cevap
Vergi toplama hakkının süreli olmaktan çıkarılıp ömür boyu verilmesiyle mültezimin toprak üzerinde uzun vadeli çıkar birliği kurması
Vergi toplama hakkının ömür boyu verilmesi, mültezimin toprağı kısa sürede sömürüp bırakmak yerine, orayı kendi mülkü gibi (ancak mülkiyeti devlette kalmak şartıyla) uzun vadede verimli tutma ve reayayı (üreticiyi) kaçırmama isteğini doğurmuştur. Bu durum sistemin temel ayrıştırıcı özelliğidir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Malikâne Sistemi ve Klasik İltizam Farkı
Alternatif Yöntem
İltizamın 'geçici kira', Malikâne'nin 'ömür boyu kira' olduğunu düşünerek; bir kiracının hangi durumda evi (toprağı) daha iyi koruyacağını mantık yürüterek bulmak.
Tahmini Süre:1m 30s