Paris Barış Konferansı'nda Osmanlı topraklarının paylaşımı konusunda uzlaşamayan müttefik devletler, barış taslağını İtalya'da düzenlenen San Remo Konferansı'nda karara bağlamıştır. Osmanlı tarafında yalnızca Saltanat Şûrası tarafından kabul edilen bu antlaşma metni hiçbir zaman yürürlüğe girememiştir.
Bu antlaşmanın uluslararası hukuk ve Osmanlı anayasal düzeni bakımından 'ölü doğmuş bir antlaşma' olarak kabul edilmesinin temel gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- AMondros Mütarekesi hükümlerine göre Osmanlı ordusunun terhis edilmiş ve savunma gücünden yoksun bırakılmış olması
- BAmasya Genelgesi'nde vurgulanan milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararının kurtaracağı ilkesine dayanması
- Kanun-i Esasi gereğince uluslararası antlaşmaları onaylama yetkisine sahip Mebusan Meclisinin onayından geçmemiş olmasıCevap
- DErzurum Kongresi'nde manda ve himaye fikrinin kesin bir dille reddedilmiş olması
- EMudanya Mütarekesi'nin imzalanmasıyla Doğu Trakya ve Boğazlar bölgesinin diplomatik yolla teslim alınması
Cevap
Kanun-i Esasi gereğince uluslararası antlaşmaları onaylama yetkisine sahip Mebusan Meclisinin onayından geçmemiş olması
Osmanlı Devleti'nin yürürlükteki anayasası olan Kanun-i Esasi'ye göre savaşa son veren uluslararası barış antlaşmalarının geçerli olabilmesi için Meclis-i Mebusan tarafından onaylanması şarttır. İstanbul'un işgali sonrasında Mebusan Meclisi kapatıldığı için antlaşma meclis onayından geçmemiştir. Padişah ve Damat Ferit Paşa'nın oluşturduğu Saltanat Şûrası'nın yasal bir onay yetkisi bulunmadığından Sevr Antlaşması hukuken yok hükmünde sayılmış ve 'ölü doğmuş bir antlaşma' olarak kalmıştır.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Sevr Antlaşması'nın Kanun-i Esasi ve Meclis-i Mebusan onayı eksikliği sebebiyle hukuken geçersiz (ölü doğmuş) olması
İpuçları
1
Bir antlaşmanın uluslararası ve ulusal düzeyde yürürlüğe girmesi için anayasada belirtilen yasama organı onayından geçmesi gerekir.
2
Osmanlı Devleti'nin anayasası Kanun-i Esasi olup antlaşmaları onaylama yetkisi halkın temsilcilerinden oluşan meclise aittir.
3
İstanbul işgal edildiğinde Mebusan Meclisi feshedilmişti; bu sebeple antlaşma yetkisiz bir kurul olan Saltanat Şûrası'na imzalatılmış, meclis onayından geçmediği için hukuken geçersiz kalmıştır.
Daha Fazla Pratik
Sevr Antlaşması'nı imzalayan ve onaylayanların TBMM tarafından Hıyanet-i Vataniye Kanunu kapsamında vatan haini ilan edilmesi süreci pekiştirilebilir.
Tahmini Süre:1m 0s