Amasya Genelgesi'nde yer alan;
I. "İstanbul Hükümeti üzerine aldığı sorumluluğu yerine getirememektedir."
II. "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır."
maddeleri birlikte değerlendirildiğinde, bu iki hüküm arasındaki mantıksal ilişki ve Türk siyasi tarihinde başlattığı değişim süreci hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
- İstanbul Hükümeti'nin işlevsizliği, egemenlik kaynağının şahıstan millete geçmesinin hukuki ve meşru zeminini oluşturmuştur.Cevap
- BMevcut yönetim sisteminin (monarşi) korunarak sadece hükümet üyelerinin değiştirilmesi hedeflenmiştir.
- CVatanın kurtuluşu için sadece askeri bir diktatörlük kurulması gerektiği vurgulanmıştır.
- Dİstanbul Hükümeti'nin yetkilerinin Kanun-ı Esasi çerçevesinde yeniden düzenlenmesi planlanmıştır.
- EPadişahın yetkilerinin artırılarak işgalcilere karşı diplomatik bir üstünlük kurulması amaçlanmıştır.
Cevap
İstanbul Hükümeti'nin sorumluluklarını yerine getirememesi, milletin kendi geleceğine el koyması ve egemenliğin millete geçmesi sürecinin meşruiyet dayanağı olmuştur.
Doğru seçenek, iki madde arasındaki neden-sonuç ilişkisini en kapsamlı şekilde açıklar. İstanbul Hükümeti'nin (eski otorite) görevini yapamaması, milletin (yeni otorite) devreye girmesinin haklı ve meşru sebebidir. Bu durum, Türk tarihinde egemenliğin kaynağının değişeceğini müjdeleyen ilk resmi belgedir.
Adım Adım Çözüm
Anahtar Kavram
Amasya Genelgesi'nin İhtilalci Niteliği ve Milli Egemenlik
İpuçları
1
Birinci madde 'neden' Milli Mücadele yapılıyor sorusuna, ikinci madde 'nasıl' yapılacağı sorusuna cevap verir.
2
"Milletin azim ve kararı" ifadesindeki 'karar' kelimesi, ileride halkın kendi kendini yöneteceği (Cumhuriyet) fikrini saklı tutar.
3
Eğer bir hükümet görevini yapmıyorsa, halkın yönetime el koyması siyaset biliminde 'ihtilal' (devrim) olarak tanımlanır.
Daha Fazla Pratik
Bu kararların ardından Sivas Kongresi'ne delege seçimlerinin nasıl yapılacağına dair maddeleri inceleyerek milli iradenin nasıl somutlaştırıldığını görebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s