Soru

Zorluk: ZorDevlet Yönetimi ve Merkez Teşkilatı

Osmanlı Devleti’nin klasik dönem idari yapısında, Divan-ı Hümayun'da görüşülen konuların padişahın iradesine ve geleneksel hukuk kurallarına uygunluğunu teknik olarak denetleyen, alınan kararları "örfi hukuk" süzgecinden geçirerek kanunnamelere işleyen bir makam bulunmaktadır. Bu görevli, aynı zamanda devletin mülkiyet rejiminin temelini oluşturan Tahrir defterlerinin tanziminden sorumlu olup, merkezi bürokrasinin en yetkin kalem teşkilatını yönetmektedir. Padişahın "imza" yetkisini tuğra çekmek suretiyle temsil eden bu üst düzey Divan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Sadrazam
  2. B
    Defterdar
  3. NişancıCevap
  4. D
    Kazasker
  5. E
    Şeyhülislam

Cevap

Nişancı, Osmanlı merkez teşkilatında örfi hukuku temsil eden, padişahın tuğrasını çeken ve arazi kayıtlarını (Tahrir) tutan görevlidir.
Nişancı, Osmanlı Devlet yönetiminde padişahın tuğrasını çekerek belgeleri resmileştiren, örfi hukuk kurallarını kanunnamelere işleyen ve fethedilen arazilerin kayıtlarını tutan Kalemiye sınıfının en üst düzey temsilcisidir.

Adım Adım Çözüm

1
Sorudaki anahtar kavramları belirle
Örfi hukuk, kanunnameler, tuğra çekme ve Tahrir defterleri.
Bu görevler Osmanlı bürokrasisindeki spesifik bir makamı işaret eder.
2
Görevlileri sınıflarına göre ayır
Sadrazam (Seyfiye), Kazasker ve Şeyhülislam (İlmiye), Nişancı ve Defterdar (Kalemiye).
Soruda bahsedilen kayıt ve yazı işleri Kalemiye sınıfının uzmanlık alanıdır.
3
Kalemiye sınıfı üyeleri arasındaki farkı ayırt et
Maliye ile Defterdar, hukuk/yazışma/kayıt ile Nişancı ilgilenir.
Nişancı, devletin yasama sürecindeki teknik uygulayıcıdır.

Anahtar Kavram

Osmanlı Merkez Teşkilatında Nişancı'nın Yetki ve Sorumlulukları

İpuçları

1
Bu görevli padişahın bir nevi "imza yetkilisi" ve hukuk danışmanıdır.
2
Kalemiye sınıfına mensuptur ve mülkiyet kayıtlarının tutulduğu Tahrir defterleri ondan sorulur.
3
Padişahın tuğrasını çekmek ve örfi kanunnameleri hazırlamak en temel görevidir.

Daha Fazla Pratik

Osmanlı Devleti'nde Reisülküttab'ın hangi yüzyıldan itibaren Nişancı'dan ayrılarak dış işlerinden sorumlu hale geldiğini araştırabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla