Soru

Zorluk: OrtaI. Dünya Savaşı Taarruz Cepheleri (Kafkas ve Kanal)

Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa koordinesinde Sina Yarımadası aşılarak icra edilen I. ve II. Süveyş harekâtlarının temel stratejik hedefi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Hazar Havzası ve Orta Asya'daki Türk topluluklarıyla birleşerek Turan coğrafyasına doğrudan kara bağlantısı kurmak
  2. B
    1878 Berlin Antlaşması ile Çarlık Rusyası'na bırakılan Elviye-i Selâse topraklarını yeniden Osmanlı sınırlarına katmak
  3. İngiltere'nin Uzak Doğu ve Hindistan sömürgelerine giden deniz irtibatını keserek Mısır'daki hâkimiyeti yeniden sağlamakCevap
  4. D
    Basra Körfezi üzerinden Hint Denizi'ne inerek müttefik devlet donanmalarına serbest geçiş üssü temin etmek
  5. E
    Karadeniz ve Boğazlar üzerinden müttefik güçlere lojistik koridor açarak Rus ordularını güneyden kuşatmak

Cevap

İngiltere'nin Uzak Doğu ve Hindistan sömürgelerine giden deniz irtibatını keserek Mısır'daki hâkimiyeti yeniden sağlamak
Osmanlı Devleti I. Dünya Savaşı'nda Almanya'nın teşviki ve desteğiyle doğrudan taarruz niteliğinde iki cephe açmıştır: Kafkas ve Kanal cepheleri. Bahriye Nazırı ve 4. Ordu Komutanı Cemal Paşa komutasında icra edilen I. Kanal (Ocak-Şubat 1915) ve II. Kanal (Ağustos 1916) harekâtlarının temel stratejik hedefi, İngiltere'nin en büyük sömürgesi olan Hindistan ve Uzak Doğu ile deniz yolu bağlantısını (Süveyş Kanalı) kesmek, İngiliz kuvvetlerini Mısır'da bağlayarak Batı Cephesi'ndeki Alman yükünü hafifletmek ve 1882'den beri işgal altında bulunan Mısır'ı yeniden Osmanlı topraklarına katmaktır.

Adım Adım Çözüm

1
Soruda bahsi geçen komutan ve coğrafi bölgeyi analiz etme
4. Ordu Komutanı Cemal Paşa önderliğinde Sina Yarımadası üzerinden icra edilen Süveyş harekâtlarının Kanal Cephesi kapsamında yer aldığı belirlenir.
Osmanlı Devleti'nin taarruz amacıyla açtığı iki cepheden biri Kanal Cephesi'dir.
2
Kanal Cephesi'nin stratejik ve askerî hedeflerini değerlendirme
Almanya'nın isteğiyle açılan bu cephede ana gayenin, İngiltere'nin sömürge imparatorluğunun can damarı olan Süveyş Kanalı'nı kapatarak Hindistan yolunu kesmek ve 1882'den beri İngiliz işgalinde olan Mısır'ı geri almak olduğu tespit edilir.
Süveyş Kanalı, Akdeniz ile Kızıldeniz'i birbirine bağlayan kritik jeopolitik bir geçittir.
3
Seçenekler arasından doğru stratejik hedefi tespit etme
İngiltere'nin deniz irtibatını kesme ve Mısır'ı kurtarma ifadesini içeren seçenek doğru yanıttır.
Diğer seçeneklerde Kafkas Cephesi (Turancılık, Elviye-i Selâse), Irak Cephesi (Basra) ve Çanakkale Boğazı hedefleri yer almaktadır.

Anahtar Kavram

I. Dünya Savaşı'nda Kanal Cephesi ve Süveyş Harekâtı'nın Stratejik Amaçları

İpuçları

1
Cemal Paşa'nın 4. Ordu ile harekât yürüttüğü coğrafya Mısır ve Sina Yarımadası civarındadır.
2
Süveyş Kanalı, İngiltere'nin Akdeniz ile Hindistan arasındaki en stratejik deniz geçiş güzergâhıdır.

Daha Fazla Pratik

Kanal Harekâtı'nın başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından İngiliz karşı taarruzuyla açılan Suriye-Filistin savunma cephesinin aşamalarını inceleyiniz.

Alternatif Yöntem

Osmanlı'nın savaştığı taarruz cepheleri 'Kafkas' ve 'Kanal' olarak iki tanedir. Soruda Sina Yarımadası ve Süveyş belirtildiğinden doğrudan İngiltere ve Mısır ilişkisi aranmalıdır.
Tahmini Süre:50s
Bu soruyu puanla