Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Kentsel Yerleşmeler ve Şehirlerin Fonksiyonları

Türkiye'deki kentsel yerleşmelerin birçoğunun temelinde tarımsal faaliyetler yatar. Özellikle geniş ve verimli ovaların çevresinde kurulan şehirler, yetiştirilen tarım ürünlerinin işlendiği 'tarıma dayalı sanayi' tesislerinin açılmasıyla birlikte hızlı bir nüfuslanma ve kentsel büyüme süreci yaşamıştır. Bu yerleşmeler, kırsal özelliklerinden sıyrılarak tarım-sanayi entegrasyonunu sağlamış merkezlere dönüşmüşlerdir.

Buna göre, aşağıdaki kentsel yerleşmelerden hangisinin hızlı nüfuslanması ve kentsel kimlik kazanması bu duruma örnek gösterilemez?

  1. A
    Karacabey (Bursa)
  2. B
    Turhal (Tokat)
  3. Seydişehir (Konya)Cevap
  4. D
    Söke (Aydın)
  5. E
    Akhisar (Manisa)

Cevap

Gelişimi madencilik ve ağır sanayiye dayanan Seydişehir (Konya)
Doğru cevap olan yerleşme (Seydişehir), Türkiye'nin en büyük alüminyum tesislerine ev sahipliği yapar. Bu şehrin kentsel sıçraması ve hızlı nüfuslanması, tarıma dayalı sanayi ile değil, doğrudan yeraltı zenginliği olan boksit madeninin işlenmesine (madencilik ve ağır sanayi) bağlı olarak gerçekleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Tarıma dayalı sanayi şehirlerinin ortak özelliklerini belirleme
Bu şehirler, çevrelerindeki verimli tarım alanlarından elde edilen ürünleri (pamuk, şeker pancarı, domates, zeytin vb.) hammadde olarak kullanan sanayi tesislerine sahiptir.
Soruda istenen kentsel gelişim dinamiklerini sınıflandırmak ve çerçeveyi çizmek için.
2
Seçeneklerde verilen kentsel yerleşmelerin baskın fonksiyonlarını analiz etme
Karacabey (salça/süt), Turhal (şeker), Söke (dokuma/çırçır) ve Akhisar (zeytinyağı/gıda) yerleşmelerinin tarıma dayalı sanayi ile büyüdüğü görülür.
Öncülde belirtilen tarım-sanayi entegrasyonu kriterine uyan yerleşmeleri elemek için.
3
Kriterin dışında kalan, farklı bir fonksiyona sahip şehri tespit etme
Seydişehir'in boksit madeni çıkarımı ve ETİ Alüminyum Tesisleri'nin kurulmasıyla küçük bir kasabadan sanayi şehrine dönüştüğü belirlenir.
Doğru cevaba ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Şehirlerin Fonksiyonel Sınıflandırılması ve Kuruluş Yeri Faktörleri

İpuçları

1
Tarıma dayalı sanayi; pamuk, şeker pancarı, domates, zeytin gibi ürünlerin fabrikalarda işlenmesidir. Şıkları bu tarım ürünleriyle eşleştirmeyi deneyin.
2
Karacabey salça ve süt, Turhal şeker, Söke pamuk (tekstil), Akhisar ise zeytin endüstrisi ile ön plana çıkan kentsel yerleşmelerdir.
3
Türkiye'nin tek ve en büyük alüminyum üretim tesisinin nerede bulunduğunu hatırlayın. Bu tesis, tarım ürünlerini değil boksit madenini işler.

Daha Fazla Pratik

Türkiye'de askeri fonksiyonu, ulaşım (kavşak) fonksiyonu veya turizm fonksiyonu ile ön plana çıkmış olan diğer kentsel yerleşmeleri (örneğin; Sarıkamış, Afyonkarahisar, Kuşadası) tekrar ediniz.

Alternatif Yöntem

Cevaba ulaşmak için doğrudan maden şehirlerini eleyebilirsiniz. Seydişehir, Divriği, Soma, Murgul, Küre gibi yerleşmelerin Türkiye coğrafyasında her zaman 'madencilik fonksiyonu' ile anıldığını bilmek soruyu saniyeler içinde çözmenizi sağlar.
Tahmini Süre:1m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Kentsel Yerleşmeler ve Şehirlerin Fonksiyonları

Bu konudan daha fazla soru