Examkin

Soru

Zorluk: OrtaTürkiye'de Bitki Örtüsü: Ot Formasyonu

Türkiye'de yaz yağışlarının görüldüğü yüksek platolarda ve dağların orman üst sınırı üzerindeki kuşaklarında yetişen, yıl boyu yeşil kalan gür ot topluluklarına "çayır" adı verilir.

Buna göre, çayır formasyonunun doğal bitki örtüsü olarak görüldüğü bir bölge için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

  1. A
    Büyükbaş mera hayvancılığının ekonomik faaliyetlerde önemli bir yer tuttuğu
  2. B
    Toprak yapısında organik madde (humus) birikiminin oldukça fazla olduğu
  3. C
    Yıllık ortalama sıcaklık değerlerinin deniz kıyısındaki bölgelere göre düşük seyrettiği
  4. Bitki örtüsünün kalkerli araziler üzerindeki kızıl renkli topraklarda geliştiğiCevap
  5. E
    Yaz aylarında nem oranının ve bulutluluk süresinin yüksek olduğu

Cevap

Çayır formasyonunun görüldüğü bölgelerde bitki örtüsünün kalkerli araziler üzerindeki kızıl renkli topraklarda (terra-rossa) geliştiği söylenemez.
Çayır formasyonu genellikle Erzurum-Kars-Ardahan platoları ile dağların yüksek kuşaklarında (alpin kat) görülür. Bu alanlarda hakim toprak tipi çernozyomlardır. Kızıl renkli topraklar olan terra-rossalar ise kalkerli (kireç taşlı) araziler üzerinde, yaz kuraklığının belirgin olduğu Akdeniz ikliminde ve maki bitki örtüsü altında oluşur. Dolayısıyla çayır formasyonu ile terra-rossa toprakları arasında bir bağ bulunmamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Formasyonun özelliklerini belirleme
Çayır formasyonu, yaz yağışlı ve serin iklim koşullarında (Erzurum-Kars, Kuzey Anadolu Dağları'nın zirveleri) gelişen gür ot topluluklarıdır.
Bitki örtüsü ve iklim arasındaki ilişkiyi kurmak için gereklidir.
2
Toprak ve bitki ilişkisini analiz etme
Çayırların altında organik maddece zengin kara topraklar (çernozyom) bulunur; terra-rossalar ise Akdeniz iklimi ve maki örtüsü ile ilişkilidir.
Bölgenin pedolojik (toprak bilimi) özelliklerini doğrulamak için gereklidir.
3
Ekonomik faaliyet ve iklim çıkarımı yapma
Gür otlaklar büyükbaş mera hayvancılığına imkan tanır, düşük sıcaklık ve yaz nemi ise iklimin doğal sonucudur.
Diğer seçeneklerin neden doğru olduğunu teyit etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Bitki Örtüsü-Toprak-Ekonomi İlişkisi

İpuçları

1
Çayır formasyonu ile Erzurum-Kars platosunu eşleştirerek düşünün.
2
Toprak tipleri ile bitki örtüsü arasındaki paralelliği hatırlayın (Maki-Terra Rossa, Bozkır-Kestane renkli topraklar).
3
Kızıl renkli toprakların oluşması için gereken yaz kuraklığı ve kalker anakayası, çayırların olduğu nemli yüksek alanlarda bulunmaz.

Daha Fazla Pratik

Bozkır (step) formasyonu ile çayır formasyonu arasındaki yağış rejimi farklarını ve buna bağlı gelişen hayvancılık türlerini tekrar ediniz.

Alternatif Yöntem

Eleme yöntemiyle gidilebilir: Büyükbaş hayvancılık ve soğuk iklimin çayırla (Erzurum-Kars) ilişkili olduğu biliniyorsa, Akdeniz'e özgü olan 'kızıl toprak' ifadesi doğrudan aykırı duracaktır.
Tahmini Süre:1m 15s
Bu soruyu puanla

Konular

Türkiye'de Bitki Örtüsü: Ot Formasyonu

Bu konudan daha fazla soru