Soru

Zorluk: ZorCumhurbaşkanının Görev ve Yetkileri

1982 Anayasası’nın yürütme bölümünde düzenlenen Cumhurbaşkanının yargı alanına ilişkin görev ve yetkileri, kuvvetler ayrılığı prensibi içerisinde devlet organlarının uyumlu çalışmasını gözetme sorumluluğunun bir uzantısıdır. Bu yetkiler kapsamında Cumhurbaşkanı, yargı yönetiminde en üst karar organı olan Hâkimler ve Savcılar Kurulunun (HSK) oluşumunda doğrudan belirleyici rol oynamaktadır.

Buna göre, 1982 Anayasası’na göre Hâkimler ve Savcılar Kurulunun (HSK) üyelerinin seçimi ve Cumhurbaşkanının bu süreçteki yetkileri hakkında aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Adalet Bakanı, Kurulun başkanıdır ve bu sıfatıyla yürütme organının başı olan Cumhurbaşkanı tarafından kabine üyeleri arasında atanır.
  2. B
    Cumhurbaşkanı; Kurulun üç üyesini birinci sınıf adli yargı, bir üyesini ise birinci sınıf idari yargı hâkim ve savcıları arasından seçer.
  3. C
    Hâkimler ve Savcılar Kurulunun yedi üyesi; Yargıtay ve Danıştay üyeleri ile öğretim üyeleri ve avukatlar arasından Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilir.
  4. Kurulun yedi üyesi Cumhurbaşkanı tarafından, dört üyesi ise Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilerek Kurulun seçimle gelen üyeleri belirlenir.Cevap
  5. E
    Adalet Bakanlığı ilgili Bakan Yardımcısı, Kurulun tabii üyesidir ve yürütme hiyerarşisi içerisinde Cumhurbaşkanı kararıyla atanır.

Cevap

Hâkimler ve Savcılar Kurulunun yedi üyesinin Cumhurbaşkanı, dört üyesinin ise Meclis tarafından seçildiği bilgisi yanlıştır; zira anayasaya göre Cumhurbaşkanı 4, Meclis ise 7 üye seçmektedir.
Hâkimler ve Savcılar Kuruluna seçimle gelen 11 üyenin dağılımı, 1982 Anayasası'nın 159. maddesi uyarınca 7 üye Türkiye Büyük Millet Meclisi, 4 üye Cumhurbaşkanı şeklindedir. Seçeneklerden birinde bu sayıların yer değiştirilerek verilmesi, anayasanın güncel hükmüne aykırılık teşkil etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
HSK'nın toplam üye sayısını ve tabii üyeleri belirle.
Kurul 13 üyeden oluşur. Adalet Bakanı (Başkan) ve Adalet Bakanlığı Bakan Yardımcısı tabii üyelerdir.
Seçimle gelen üye sayısını hesaplamak için toplam yapı bilinmelidir.
2
Cumhurbaşkanının doğrudan seçtiği üye sayısını kontrol et.
Cumhurbaşkanı toplam 4 üye seçer (3 adli, 1 idari yargıdan).
Yürütme organının yargı yönetimi üzerindeki temsil oranını teyit etmek gerekir.
3
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) seçtiği üye sayısını kontrol et.
TBMM toplam 7 üye seçer (3 Yargıtay, 1 Danıştay, 3 öğretim üyesi/avukat).
Yasama organının yargı yönetimi üzerindeki seçim yetkisini doğrulamak gerekir.
4
Verilen seçeneklerdeki sayısal dağılımı karşılaştır.
Bir seçenek seçilen üye sayılarını yer değiştirerek (CB: 7, TBMM: 4) yanlış bilgi vermektedir.
KPSS formatındaki çeldiriciler genellikle sayısal verilerin yer değiştirilmesine dayanır.

Anahtar Kavram

HSK Üye Seçim Yapısı (2017 Değişikliği)

Daha Fazla Pratik

Cumhurbaşkanının Anayasa Mahkemesi'ne (AYM) üye seçme yetkisi ile HSK arasındaki farkları karşılaştırmalı olarak çalışınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Bu soruyu puanla