Examkin

Soru

Zorluk: Çok zor1961 Anayasası

1961 Anayasası ile Türk anayasa tarihinde ilk kez benimsenen çift meclisli parlamento yapısında; Millet Meclisi ile Cumhuriyet Senatosu arasındaki yetki paylaşımı, yasama süreci ve uyuşmazlıkların çözüm yollarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Kanun tasarı ve teklifleri öncelikle Millet Meclisi'nde görüşülür; Millet Meclisi tarafından reddedilen bir metin Cumhuriyet Senatosu'na gönderilemez.
  2. B
    Cumhuriyet Senatosu'nun Millet Meclisi'nden gelen bir metni değiştirmesi üzerine kurulan Karma Komisyon'un hazırladığı metin üzerinde Millet Meclisi'nde herhangi bir değişiklik yapılamaz.
  3. Bütçe tasarılarının her iki meclis tarafından görüşülmesinin ardından ortaya çıkan uyuşmazlıklarda, anayasal denge gereği son söz yetkisi Cumhuriyet Senatosu'na aittir.Cevap
  4. D
    Cumhuriyet Senatosu üyeleri; halk tarafından seçilenler, Cumhurbaşkanı tarafından seçilen kontenjan üyeleri ve tabii üyeler olmak üzere üç farklı statüye sahip gruptan oluşur.
  5. E
    Cumhuriyet Senatosu, Millet Meclisi'nden gelen bir metni üye tamsayısının salt çoğunluğu ile reddederse, bu metnin kanunlaşabilmesi için Millet Meclisi'nin de üye tamsayısının salt çoğunluğu ile metni kabul etmesi şarttır.

Cevap

Bütçe tasarıları ile ilgili uyuşmazlıklarda son söz yetkisinin Cumhuriyet Senatosu'na ait olduğunu belirten ifade yanlıştır; son söz yetkisi Millet Meclisi'ne aittir.
Doğru yanıt olan seçenek yanlıştır çünkü 1961 Anayasası'nın 94. maddesi uyarınca, bütçe tasarıları üzerinde Karma Komisyon ve Cumhuriyet Senatosu aşamalarından sonra son karar her zaman Millet Meclisi tarafından verilir. Yasama sisteminin genelinde olduğu gibi bütçe özelinde de nihai irade Millet Meclisi'ne aittir.

Adım Adım Çözüm

1
1961 Anayasası'nın yasama organı yapısının incelenmesi
Yasama organı, Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu olmak üzere iki kanattan oluşur.
Anayasal sistemin 'denge ve denetleme' ilkesi üzerine kurulu olduğunu anlamak için kurumsal yapının bilinmesi gerekir.
2
Kanunlaşma sürecindeki hiyerarşinin analizi
Millet Meclisi 'asıl' meclistir; kanunlar burada başlar ve son karar genellikle burada verilir.
Hangi meclisin yasama iradesinde son söze sahip olduğunu belirlemek gerekir.
3
Bütçe kanunu özel sürecinin değerlendirilmesi
Bütçe tasarıları Karma Komisyon'da görüşülür, ardından Senato'ya gider, ancak nihai karar Millet Meclisi tarafından verilir.
Anayasa'nın 94. maddesi bütçe sürecinde Millet Meclisi'nin üstünlüğünü açıkça düzenlemiştir.
4
Seçeneğin yanlışlığının teyit edilmesi
Bütçe sürecinde son sözün Senato'da olduğu bilgisi anayasa metniyle çelişmektedir.
Anayasal normun yanlış yorumlanması, uyuşmazlık çözüm mekanizmalarının hatalı kavranmasına neden olur.

Anahtar Kavram

1961 Anayasası'nda Yasama Organının İkili Yapısı ve Millet Meclisi'nin Yasama Üstünlüğü

İpuçları

1
1961 Anayasası'nda parlamentonun iki kanadı arasında 'eşitlik' değil, Millet Meclisi lehine bir 'yasama üstünlüğü' bulunmaktadır.
2
Bütçe kanunlarının görüşülme süreci, genel kanunlardan daha katı sürelere ve özel uyuşmazlık çözüm yöntemlerine tabidir.
3
Bütçe konusunda son sözün kimde olduğunu hatırlamak için, bütçe hakkının tarihsel olarak doğrudan halkın temsilcilerine (Millet Meclisi) ait olduğunu düşünebilirsiniz.

Daha Fazla Pratik

1961 Anayasası'nın 1971-1973 değişiklikleriyle yürütme ve yargı alanında yapılan daraltmaları bütçe hakkı çerçevesinde inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Bu soruyu puanla

Konular

1961 Anayasası

Bu konudan daha fazla soru